Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

آتش‌افروز، بازيگري دوره‌گرد از دستة پيك‌هاي نوروزي كه هر سال از چند روز پيش از سال نو راه مي‌افتاد و تا سيزده فروردين در كوي و خيابان شهرها مي گشت و بازي در مي‌آورد.

آتش‌افروزان به تنهايي يا جمعي با نوازنده‌اي به راه مي‌افتادند. هر يك از آنان خود را به شكلي مي‌آراست: يكي صورت و گردن خود را سياه مي‌كرد و جامة سرخ مي‌پوشيد و كلاهي شيپوري منگوله‌دار بر سر مي‌گذاشت و شعلة مشعلي را در دهان مي‌كرد و يا با دهان پر از نفت بر آن مي‌دميد؛ ديگري صورتكي سياه بر چهره مي‌زد و چانه‌اي خمير با پنبه يا كهنة آغشته به نفت فروزان را بر سر مي‌گذاشت و... آنها با آتشبازي و تقليد در آوردن و شعر و تصنيف خواندن مردم را سرگرم مي‌كردند و از آنها انعامي مي‌گرفتند.

آتش افروزان از كهن‌ترين دسته‌هاي بازيگر نوروزي بودند كه پيشينة آنها به دوران باستان مي‌رسد. در اين زمان حاجي‌فيروزها جاي آنها را گرفته‌اند. حاجي‌فيروزها با چهره‌اي سياه كرده و در لباسي سرخ و رنگارنگ با نواختن دايره زنگي و خواندن شعرهاي مخصوص نوروزي: «حاجي فيروزه، سالي يه روزه...» آمدن سال نو را به مردم اعلام مي‌كنند.1

 

مآخذ:

  1. تلخيص: بلوكباشي، علي. «آتش‌افروز»، فرهنگنامة كودكان و نوجوانان. ج 1، تهران: 1371، شوراي كتاب كودك، ص 46؛ همو. نوروز: جشن نوزايي آفرينش. تهران: 1380، دفتر پژوهش‌هاي فرهنگي، ص 37-40.

علی بلوکباشی