Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

جلگة خوزستان، وسيع‌ترين جلگة ايران كه حدود سه پنجم مساحت استاني به همين نام و نيز قسمت‌هايي از شرق استان‌هاي بوشهر و كهگيلويه و بويراحمد را در بر مي‌گيرد. اين جلگه از كوهپايه‌هاي زاگرس شروع مي‌شود و تا سواحل خليج‌ فارس و اروندرود ادامه مي‌يابد.1 جلگة خوزستان در اثر تجمع آبرفت‌ها در قسمت انتهايي رودهايي كه به سوي خليج فارس روانند، پديد آمده و بخشي كوچك از حوضة آبريز وسيعي را تشكيل مي‌دهد كه به نام «خليج فارس و درياي عمان» از جنوب استان آذربايجان غربي تا شرق استان سيستان و بلوچستان گسترده شده است.2 قسمت‌هاي شمالي جلگة خوزستان داراي آب فراوان و خاك حاصلخيز و لذا براي كشاورزي بسيار مساعد است امّا قسمت‌هاي جنوبي آن به علت بالا بودن سطح آب‌هاي زيرزميني و به علت جزر و مد دريا، داراي زمين‌هاي شوره‌اي و غير قابل كشت است.3

رودهاي پر آب كرخه، دز، زهره، جراحي و تنها رود پر آب و قابل كشتيراني ايران يعني كارون كه از ارتفاعات زاگرس سرچشمه مي‌گيرند، در اين جلگه واقع شده و همة آن‌ها در نهايت به سوي خليج‌ فارس سرازير مي‌شوند.4 ميانگين بارندگي سالانة جلگة خوزستان در شمال  و در كوهپايه‌هاي زاگروس حداكثر 500 و در جنوب 100 ميلي‌متر است.5

 

مآخذ:

  1. سازمان پژوهش‌ و برنامه‌ريزي آموزشي. جغرافياي استان خوزستان. تهران: شركت چاپ و نشر كتا‌ب‌هاي درسي ايران، 1381، ص 3.
  2. سازمان نقشه‌برداري كشور. اطلس زمين‌شناسي (اطلس ملي ايران). نگارش دوم، چ 1، تهران: سازمان نقشه‌برداري كشور (سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور)، 1382، ص 9.
  3. جغرافياي استان خوزستان. همان. ص 6.
  4. جعفري، عباس. گيتاشناسي ايران. ج 2، رودها و رودنامة ايران، چ 2، تهران: گيتاشناسي، 1379، ص 29 و 30.
  5. همان. ص 31.
    کبری حکیمیان