Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

حقوق جزا، يا حقوق كيفري مجموعه قواعد الزام آوري است كه دولت حاكمه در مقابل اعمال ضد اجتماعي افراد جامعه به كار مي‌برد و از طريق تهديد به مجازات، يا اجراي مجازات، يا اقدمات تأميني و يا تربيتي از اعمال مخل نظم جامعه پيشگيري و عدالت نسبي و نظم و امنيت را برقرار مي‌كند.1 حقوق جزا بخشي از حقوق داخلي و داراي ويژگي‌هاي زير مي‌باشد: 1- وجود ضمانت اجراهاي خاص در قواعد حقوق جزا 2- الزامي بودن قواعد حقوق جزا 3- كلي و عام بودن قوانين كيفري 4- سرزميني و شخصي بودن قواعد حقوق جزا.2 حقوق جزاي داخلي را مي‌توان به حقوق جزاي عموي، حقوق جزاي اختصاصي و آئين دادرسي كيفري، و با توجه به روابط بين‌المللي، به حقوق جزاي بين‌الملل نيز تقسيم كرد.3 حقوق جزاي عمومي به قواعد كلي و مشترك جرايم و مجازات‌ها و به طور كلي، شروط تحقق بزه و عناصر جرم مي‌پردازد.4 حقوق جزاي اختصاصي به تعريف و بررسي هر جرم و شرايط و اركان متشكلة آن، خصوصيات و جزئيات بزه و واكنش مشخص و مقرر در برابر هر جرم، مي‌پردازد.5 آئين دادرسي كيفري به قواعد راجع به كشف، تحقيق بزه و تعيين مسئوليت بزهكاران مي‌پردازد.6 حقوق جزاي بين‌الملل نحوة مبارزه عليه جرائم بين‌الملل را تنظيم مي‌كند و قواعد آن از حقوق قواعدي است كه از ارادة دولت‌ها ناشي مي‌شود.7

 

مآخذ:

  1. گلدوزيان، ايرج. حقوق جزاي عمومي. انتشارات دانشگاه تهران، جلد اول، ص35.
  2. همان، ص39 به بعد.
  3. همان، ص158.
  4. اردبيلي، محمدعلي. حقوق جزاي عمومي. نشر ميزان، جلد اول، ص48.
  5. صادقي، هادي. حقوق جزاي اختصاصي. جرايم عليه اشخاص، ص12.
  6. همان، ص5.
  7. گلدوزيان، همان، ص172.
    علی‌اکبر اسدزاده