Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

حلم، از فضايل اخلاقي. حليم نيز از نام‌هاي خداوند است. حلم در لغت به معناي بردباري و شكيبايي است و در علم اخلاق، آن را يكي از اقسام شجاعت مي‌شمارند. در تعريف حلم چنين گفته‌اند كه طمأنينتي است كه در نفس حاصل مي‌شود و موجب مي‌گردد تا آدمي بر هر اشتباه و خرده‌اي خشم نگيرد و بتواند خشم خود را فرو بخورد (كظم غيظ)*.1 صاحب حلم (= حليم) داراي آرامشي خاص است، به آساني خشم نمي‌گيرد، در برابر ناملايمات پريشان نمي‌شود و در مجازات كردن ديگران، حتي ستمكاران شتاب نمي‌ورزد2 و تنها وقتي خشمگين مي‌شود كه ببيند قوانين الهي اجرا نمي‌گردد و محرّمات خداوند ناديده گرفته مي‌شود.3

 

مآخذ:

  1. طوسي، نصيرالدين. اخلاق ناصري. به كوشش مينوي، تهران: خوارزمي، 1364، ص113.
  2. جرجاني، سيدشريف. كتاب التعريفات. ذيل همين عنوان.
  3. كاشاني، عزالدين. مصباح‌ الهدايه و مفتاح الكفايه. به كوشش جلال‌الدين همايي، تهران: 1367، ص355 به بعد.

    نيزنك: دادبه، اصغر. «حليم»، دايرةالمعارف تشيع. تهران: 1381، 6/507-508.
امیرحسین ساکت‌اف