Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

خديجه (س) (556-620م)، نخستين همسر پيامبراسلام (ص).1 وي دختر خويلد ابن اسد كه با چندين واسطه (جد چهارم حضرت محمد، قصي بن كلاب) دختر عموي پيامبر نيز به شمار مي‌رود و مادرش فاطمه بنت زائده بنت الاصم بود.2

خديجه در خانداني از اشراف و بزرگان مكه متولد شد و داراي اخلاقي ستوده و عفيف بود تا جائيكه در زمان جاهليت لقب "طاهره" به او دادند.3 وي زني دانا و تاجري متمول بود، مردان را براي تجارت و كسب در اموالش شريك مي‌كرد و آنها را به كار مضاربه مي‌گماشت.4 دو همسر وي پيش از پيامبر(ص)، عتيق بن عابد مخزومي و ابوهاله بن زراره تميمي بودند كه ارثية هنگفتي از آن دو به خديجه رسيد؛ اين ثروت بعدها در پيشرفت اسلام به كار گرفته شد.5

محمد (ص) از كارگزاران امين و صديق او بود و بنا بر خواست و تقدير الهي در سن 25 سالگي با خديجه،  كه از زنان توانگر مكه و 40 ساله بود، ازدواج كرد و تا زماني كه همسرش زنده بود، زني ديگر برنگزيد. محمد از خديجه سه پسر به نام قاسم، عبدالله، طاهر (طيب) و چهار دختر به نام ام كلثوم، زينب، رقيه و فاطمه داشت.6

خديجه اولين ايمان آورنده به خدا و نبوت همسرش، اولين مسلمان و نخستين كسي بود كه پيامبر طرز وضو گرفتن و نماز خواندن را به او ياد داده بود و در كعبه به همراه او و علي (ع) به نماز مي‌ايستاد.7 خديجه بر تمامي همسران پيامبر(ص) برتري داشت، حضرت محمد (ص) حتي پس از مرگش نزد ديگران از او به نيكي و بزرگي ياد مي‌كرد و بر قدر و منزلتش مي‌افزود.

خديجه در 65 سالگي درگذشت و پيامبر خديجه را با دست خود در كوهي به نام حجون (شعب ابي‌طالب) در مكه به خاك سپردند.8

 

مآخذ:

  1. زركلي، خيرالدين. الاعلام. جزء دوم، ص 346؛ شمس الكتاب. الدرة البيضاء في المشاهير النساء. ص 164.
  2. طبري. تاريخ الطبري. بيروت: 1992م، ج 1، ص 457؛ طبري. همان. ج 2، ص 81؛ ابن قتيبه. المعارف. بيروت: 1987م، ص 79؛ محمدي. حضرت خديجه (س). تهران: 1377، ص 21؛ يماني. خديجه بنت خويلد. دمشق: 2000م، ص 32؛ شمس‌الكتاب. همان. ص 163.
  3. كحاله، عمررضا. اعلام النساء. بيروت: الرساله، 1404ق/ 1984م، جزء اول، ص 326؛ ذهبي. اعلام النساء. بيروت: 1982م، جزء دوم، ص 111؛ شمس‌الكتاب. همان. ص 165.
  4. زركلي. همانجا؛ ابن كثير، ابوالفدا. البداية و النهاية. به كوشش احمد ابوملحم و ديگران. بيروت: دارالكتب العلميه، 1989م، جزء دوم، ص 272.
  5. طبري. همان. ج 2، ص 81؛ ابن قتيبه. همان. ص 80، ذهبي. همانجا؛ مصاحب، غلامحسين. دايرة المعارف فارسي. ج 1، تهران: فرانكلين، 1945م، ص 886.
  6. طبري. همان. ج 2؛ ابن عماد، عبدالحي. شذرات الذهب. قاهره: 1350ق، جزء دوم، ص 14؛ ابن كثير. همان. جزء دوم، ص 273.
  7. زركلي. همانجا؛ ذهبي. همان. جزء دوم، ص 115 و 117؛ طبري. همان. ج 1، ص 473؛ شمس‌الكتاب. همان. ص 167؛ مصاحب. همان. ج 3، ص 2673، كحاله. همان. ص 328.
  8. ابن قتيبه. همانجا؛ كحاله. همان. جزء اول، ص 328، 331؛ ذهبي. همان. جزء دوم، ص 110-112؛ طبري. همان. ج 1، ص 489.
آمال صراف