Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

دادگاه‌هاي انقلاب، دادگاه‌هايي كه در آستانة انقلاب اسلامي* براي رسيدگي به جرائم و تخلفات امنيتي، سياسي و اقتصادي تشكيل شد و پس از آن گسترش يافت. در 26 بهمن 1357 به فرمان آيت‌الله خميني* دادگاه انقلاب براي جنايات و مصادرة اموال سلسلة پهلوي و جرايم ضد انقلابي به دادستاني كل مهدي هادوي تشكيل شد.1 در 27 خرداد 1358ش آئين‌نامه‌اي در 24 ماده و 22 تبصره به تصويب شوراي انقلاب رسيد كه مطابق آن دادسراي كل انقلاب در تهران و دادستان آن به انتخاب رهبر براي نظارت بر دادسراهاي انقلاب تشكيل شود. صلاحيت اين دادگا‌ه‌ها نيز رسيدگي به چنين مواردي بود: قتل و كشتار به منظور تحكيم رژيم پهلوي، حبس و شكنجة مردم مبارز به آمريت يا مباشرت، جنايات بزرگ اقتصادي، توطئه عليه جمهوري اسلامي يا اقدام مسلحانه و تخريب و جاسوسي، سرقت مسلحانه، تجاوز به عنف و قاچاق مواد مخدر، رسيدگي به جرايم پاسداران. در 1362 بازبيني و رسيدگي به گران‌فروشي و احتكار نيز بر عهدة اين دادگاه گذاشته شد. تا اين زمان دادسرا و دادگاه انقلاب يك مرجع قضايي مستقل از دادگستري بود3 كه با تصويب قانون صلاحيت دادگاه‌ها و دادسراهاي انقلاب، مصوب 11 ارديبهشت 1362ش، اين نهاد بخشي از دادگستري جمهوري اسلامي شد.4

 

مآخذ:

  1. آيت‌الله خميني، سيدروح الله. صحيفة نور. تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، 1361ش، ج5، ص123 و 189.
  2. كشاورز، بهمن. نگرشي بر قانون تشكيل دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب. تهران: ميزان، 1374ش، ص97- 99.
  3. [بنياد شهيد انقلاب اسلامي]، راست قامتان جاويد. (بهشتي اسطوره‌اي بر جاودانة تاريخ)، تهران: بنياد شهيد انقلاب اسلامي، 1361ش، ص814- 815.
  4. كاشاني، سيدمحمود. استانداردهاي جهاني دادگستري. تهران: ميزان، 1383ش، ص191.
    اکبر قاسمی