Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

روزنامة علمية دولت علية ايران، [يا روزنامة علميه]: نخستين نشرية سه زبانه (فارسي- عربي- فرانسوي) در ايران كه اولين شمارة آن در 1280ق / ؟ به مديريت عليقلي‌ ميرزا اعتضادالسلطنه* منتشر شد و قريب به دو سال 17 شماره از آن نشر يافت و شمارة هفدهم آن به تاريخ غرة ذيحجة الحرام 1281ق / ؟ بود. سال 1282ق / ؟ سال وقفه در نشر روزنامه است، اما پس از صدور فرمان ناصرالدين شاه مبني بر انتشار چهار روزنامه (روزنامة دولتي مصور، روزنامة دولتي* بدون تصوير، روزنامة علمي، روزنامة ملتي) بار ديگر در چهارشنبه غره شهر محرم‌الحرام 1283ق به توالي شماره مسلسل قبلي يعني شمارة 18 آن به شرحي كه در صفحة اول آن آمده انتشار يافت.

پس از انتشار شمارة 42 (اول جمادي‌ الثانيه 1285ق) روزنامه‌ تا تاريخ اول محرم الحرام 1286ق تعطيل بود و در اين تاريخ شمارة 43 آن نشر يافت. از اين نشرية سه زبانه مجموعاً 53 شماره نشر يافته كه آخرين شمارة آن يعني 53 به تاريخ اول شوال المكرم 1287ق است. روزنامة علمي همراه دو نشرية ديگر روزنامة ملتي و روزنامة دولتي- چند شمارة آخر آن به نام روزنامة دولت علية ايران منتشر شد- در اواخر 1287ق / ؟ تعطيل و به جاي اين روزنامه‌ها، روزنامة جديدي با عنوان «ايران*» به مديريت محمدحسن‌خان اعتمادالسلطنه* وزير انطباعات عصر ناصري از آغاز 1288ق با نيت هفته‌اي سه شماره در هر ماه 12 شماره شروع به كار كرد.

مطالب هر شماره از نشريه منحصراً يك مقالة علمي بوده كه همان مقاله به زبان فارسي نوشته و سپس به عربي و فرانسه ترجمه و چاپ مي‌شد و هدف از انتشار آن چنان‌كه در سرمقالة نخستين شماره آمده «تربيت و ترقي ملت و دولت ايران است ورواج علم و صنعت» بوده است.

 

مآخذ:

صدرهاشمي، محمد. دورة روزنامة علمي. تاريخ جرائد و مجلات ايران. اصفهان: 1364، ج4 / 45-48.

جمشید کیانفر