Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

زعفرانلو، از ايلات كُرد استان خراسان.

خاستگاه اصلي زعفرانلو‌ها را كردستان كشور عثماني دانسته‌اند. گروه‌هاي بزرگي از آن‌ها در زمان حكومت صفويان براي دفاع از سر‌حدات ايران در برابر هجوم ازبك‌ها ومغولان از كردستان ايران به خراسان كوچانده شدند. برخي نام اصلي زعفرانلو‌ها را پيش از مهاجرت به خراسان «چَمُشگَزِ‌كْ» عنوان كرده‌اند.1 گروه‌هاي باقي‌ماندة كردهاي زعفرانلو‌ امروزه در نواحي شاهين (صائين)در استان آذربايجان غربي پراكنده‌اند.2 در گذشته زعفرانلو‌هاي خراسان و آذربايجان اكثراً كوچنده بودند. در چند سال اخير همة زعفرانلوهاي خراسان يكجانشين شده‌اند و در نواحي قوچان، درگز، اسفراين و... سكونت دارند.3 گروه كوچكي از زعفرانلو‌هاي آذربايجان‌ براي چراي دام‌هايشان به مناطق سردسير و گرمسير منطقه كوچ مي‌كنند.4 ايل زعفرانلو‌ها از اجتماع چندين ايل و طايفه و تيره و... تشكيل شده است. در رأس ساختار قدرت ايلخان قرار دارد كه پس از او ايل بيگ و ريش سفيدان قرار مي‌گيرند.5  برخي از مهم‌ترين ايلات زعفرانلو‌ عبارتند از: باچوانلو، ميلانلو، ورانلو، كاويانلو6 و ...

جمعيت كل زعفرانلو‌هاي خراسان را در 1346ش 100000 نفر تخمين زده‌اند.7 شمار كوچندگان زغفرانلوهاي آذربايجان را در 1377ش 244 خانوار و 1676 نفر برآورد كرده‌اند.8 كشاورزي و دامداري و صنايع‌دستي از عمده‌ترين مشاغل زعفرانلوهاست.9

 

مآخذ:

  1. توحدي، كليم‌الله. حركت تاريخي كرد به خراسان. مشهد: 1364، ج2/163.
  2. اسكندري‌نيا، ابراهيم. ساختار سازمان ايلات و شيوة معيشت عشاير آذربايجان غربي. بندرانزلي: 1366، ص 401،76؛
  3. توحدي. همانجا.
  4. سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، جمعيت عشايري دهستان‌ها. تهران: 1378، ص26-27.
  5. افشار سيستاني، ايرج. مقدمه‌اي بر شناخت ايل‌ها، چادرنشينان و طوايف عشايري ايران. تهران: 1366، ج2/1001.
  6. توحدي. همان. ص 163-223.
  7. شاكري، رمضانعلي. جغرافياي تاريخي قوچان. مشهد: 1346، ص 33.
  8. سرشماري اجتماعي اقتصادي عشاير كوچنده 1377، نتايج تفصيلي. تهران: 1378، ص 17.
  9. توحدي. همان. ص 163-223.

معصومه ابراهیمی