Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

سازمان مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي، سازماني فرهنگي، تحقيقاتي، اطلاع‌رساني و غيرانتفاعي به منظور شناسايي، گردآوري و حفظ و نگهداري و اشاعة اسناد و مدارك فرهنگي مربوط به انقلاب اسلامي.

اين سازمان در 1361 جهت شناساندن ارزش‌هاي اسلامي و كوشش براي حفظ و نگهداري و پژوهش‌ مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي زير نظر معاونت فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي آغاز به كار كرد. در اوايل 1367 به عنوان يكي از سازمان‌هاي تابعة وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي به فعاليت خود ادامه داد.1

در 1378 با موافقت شوراي عالي اداري در هشتاد و چهارمين جلسة مورخ 1378/8/19 در كتابخانة ملي ايران ادغام گرديد.2

اهداف و وظايف اين سازمان به شرح ذيل است:

  1. جمع‌آوري كلية اسناد و مدارك مكتوب، غيرمكتوب مربوط به انقلاب اسلامي ايران.
  2. حفظ و نگهداري و احياي اسناد و مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي با بهره‌گيري از روش‌هاي علمي و فني.
  3. فراهم آوردن امكانات مطالعه و پژوهش‌هاي فرهنگي مربوط به انقلاب اسلامي ايران.
  4. ارائة خدمات پژوهشي به متقاضيان داخل و خارج از كشور.
  5. تدوين اصطلاحنامه‌ها و زبان‌ نمايه‌سازي به منظور سهولت دستيابي و بازيابي مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي ايران.
  6. برگزاري نمايشگاه، سمينار و همايش در داخل و خارج از كشور.
  7. عضويت در مجامع بين‌المللي بر اساس قوانين و مقررات.3

    تشكيلات سازمان مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي شامل سه معاونت و مديريت است: 1) مديريت ارتباطات، مبادلات و خدمات فرهنگي. 2) معاونت تمركز و تجهيز مدارك شامل مديريت كتابخانه؛ مديريت مرمت و ايمن‌سازي، مديريت تمركز مدارك فرهنگي؛ مديريت رايانه و ميكروفيلم؛ 3) معاونت پژوهش و سندآرايي. 4) معاونت اجرايي.4

    مجموعه منابع موجود اين سازمان در بخش‌هاي زير نگهداري مي‌شوند: 1) كتابخانه. 2) آرشيو جريان‌هاي سياسي كه در برگيرندة منابع مربوط به گروه‌هاي سياسي داخلي و مدارك مربوط به رژيم پهلوي و نيز گروه‌هاي مخالف جمهوري اسلامي ايران در خارج از كشور است. 3) آرشيو ادارة كل نگارش وزارت فرهنگ و هنر سابق كه حاوي 22,000 پروندة مربوط به كتاب‌هايي است كه به منظور اجازة نشر پيش از انقلاب اسلامي به اين اداره تحويل شده‌اند. در اين پرونده‌ها علاوه بر نسخة كتاب، نظر مميزان نيز ضميمه است.5 4) آرشيو مواد ديداري و شنيداري.6

    مآخذ:
  1. فياضي، محمد. حوزة رياست سازمان اسناد و كتابخانة ملي ايران. مصاحبه: 23 آبان 1383.
  2. «دربارة كتابخانة ملي جمهوري اسلامي ايران». به نقل از:
    http://www.nli.ir/new/persion/default.asp
  3. «اساسنامة سازمان مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي» مجموعة قوانين1367. تهران: وزارت دادگستري، 1368، ص441- 442.
  4. اهداف، وظايف، تشكيلات و برنامة پنج سالة معاونت‌ها و مديريت‌هاي سازمان مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي، 1368- 1372. تهران: سازمان مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي، 1369.
  5. عطاردي،  شهلا. كتابخانة عمومي بهارستان. مصاحبه، 30 آبان 1383.
  6. «نگاهي به فعاليت‌هاي سازمان مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي» اطلاعات. 8 ارديبهشت 1375، ص5.
میترا صمیعی