Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

سنگسري، از ايلات بزرگ و مهم استان سمنان.

برخي نام سنگسري را سَكْسَر يا سَگْسَر نوشته‌اند و سنگسر را تحريف شدة آن و خاستگاه آنها را قوم سكايان (سيستانيان امروزي) دانسته‌اند.1

ايل سنگسري قلمرو وسيعي از دامنه‌هاي سلسله جبال البرز و فيرو‌زكوه تا منطقة طبس، بيرجند و كويرلوت و... را در بر مي‌گيرد. مركز اصلي سنگسري‌ها شهر سنگسر سمنان معروف به مهدي‌شهر است.2 سنگسري‌ها از جهت شيوة كوچ و اسكان ويژگي خاصي در بين ايلات و عشاير ايران دارند. برخي آن‌ها را ايل شهري- شباني ناميده‌اند.3 چون در زمان سكونت در سردسير به شيوة شهروندان شهري زندگي مي‌كنند و در تابستان كه براي چراي دام‌ها به مناطقي از استان‌هاي تهران، خراسان‌، سمنان، مازندران كوچ مي‌كنند همچون ايل زندگي مي‌كنند.4

ايل سنگسري از چندين طايفه و تيره تشكيل شده است كه هر كدام به شاخه‌هاي متعددي نيز تقسيم مي‌شود. برخي از مهمترين طايفه‌هاي سنگسري عبارتند از: كساييان، پارسا، صمديان و... . 4

شمار كوچندگان آن را در 1377ش 739 خانوار و 3113 نفر تخمين زده‌اند.5

سنگسري‌ها از اقتصاد بسيار پر رونقي برخوردارند و مالكان گله‌هاي بزرگ دام هستند. بسياري از پژوهشگران مردم ايل سنگسري را از توانمند‌ترين دامداران ناحية البرز و مركزي و شرقي معرفي كرده‌اند. همچنين صنايع‌دستي زنان ايل سنگسري مانند دستبافت‌هاي آن‌ها از شهرت خاصي برخوردار است.6

 

مآخذ:

  1. كسروي، احمد. نام‌هاي شهرها و ديه‌هاي ايران. تهران: 1308، ص .
  2. شاه حسيني، عليرضا. ايل‌ها و عشاير استان سمنان. سمنان: 1378، ص21.
  3. هوركاد، برنار «كوچ و اقتصاد شباني در دامنه‌هاي جنوبي البرز» مجموعه كتاب آگاه، ايلات و عشاير. تهران: 1362، ص 138.
  4. همانجا؛ سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، جمعيت عشايري دهستان‌ها. تهران: 1378، ص 46، 48، 56،81-85، 155-156.
  5. شاه حسيني. همان. ص24.
  6. سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، نتايج تفصيلي. تهران: 1378، ص17-18.
  7. هوركاد، همانجا؛ شاه حسيني. همان. 324-325.
     معصومه ابراهیمی