Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

عليزاده، ‌غزاله (1327-1375ش)، داستان‌نويس.

غزاله در مشهد به دنيا آمد. در دبيرستان مهستي مشهد علوم انساني خواند و به زودي با ادبيات، ‌فلسفه و تاريخ انس گرفت. در نوجواني در جلسات ادبي متعددي كه با حضور سعيد نفيسي، ‌اخوان ثالث و ديگر بزرگان در خانه اش برپا مي‌شد، اثري از بزرگان ادب را به رسم بيان يا تحقيق ارائه مي‌داد.1 از پانزده سالگي نوشته‌هايش را در مجلات آن دوره مانند خوشه چاپ مي‌كرد. تحصيلاتش را در رشتة حقوق در دانشگاه تهران ادامه داد.2 سپس براي گذراندن دورة دكتري حقوق به پاريس رفت و به جاي تحصيل در حقوق، فلسفة اشراق و تحقيق دربارة مولوي را برگزيد. چندي بعد دنبالة كار و تحقيق را رها كرد و به ايران بازگشت.3 دو بار ازدواج كرد و صاحب يك دختر شد. سرانجام به سبب رنج از بيماري سرطان در جنگل جواهر ده مازندران خودكشي كرد.4

داستان‌هاي عليزاده از احساسي مذهبي مايه مي‌گيرند. بيماري، روياي فرار، دلتنگي‌هاي بي ريشه و تسكين‌ناپذير و جستجوي اشراقي درون ماية داستان‌هاي اولية او را مي‌سازند. اين داستان‌ها را در مجلات خوشه و جُنگ روزن چاپ مي‌كرد. ويژگي نثر عليزاده، سره گرايي اوست. بعد از تابستان (1356ش)، ‌مجموعة سفر ناگذشتني (1356ش)، ‌دو منظره (1363ش)، ‌خانة ادريسي‌ها (2 ج، ‌1370 و 1371ش)، ‌شب‌هاي تهران (تهران، ‌توس 1378ش)، سوچ، با نارنج و ترنج از شاخ سيب و عصر قرباني (روزن، 1374ش) از آثار وي هستند.

 

مآخذ:

  1. سيّدي، منير. «از چشم مادر»، بوطيقاي نو (ياد بود غزالة عليزاده). به كوشش منصور كوشان، تهران: بي نا، 1377، ‌ج 2، ص 139ـ142‌.
  2. «دو سال است كه از لبة مرگ كناره كشيده ام امّا...»، ‌زنان. س 5 (تير 1375)، ش 29، ص 38.
  3. سيّدي. همان. ص 142.
  4. فرخزاد، پوران. دانشنامة زنان فرهنگساز ايران و جهان. تهران: زرياب، چ 1، 1378، ج 2، ص 1210.
  5. عابديني، حسن. صد سال داستان نويسي در ايران. تهران: نشر تندر، 1368، ج 2، ص 355 و 358.

    نيز نك: اصغري، حسن. «مكاشفه دلمردگي»، بوطيقاي نو. ‌ج 2، ص 163-165؛ عابديني، حسن. فرهنگ داستاننويسان ايران. تهران: تهران دبيران، 1369، ص 116؛ ميهن دوست، محسن. «اكنون كه نيست مي‌گويم»، ‌بوطيقاي نو. همان. ص 156.
ابوالقاسم رادفر