Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

عيدي سازي، نخستين تصاويري كه پيش از ورود چاپ به ايران تهيه مي‌شد، با سمه‌هاي چاپ شده بر كاغد بود كه به آن‌ها عيدي سازي مي‌گفتند.1 چاپگر براي هر نقش يا تصوير، قالبي جداگانه مي‌ساخت و بنا به سليقة خود چند نقش يا تصوير را با هم مي‌آميخت. اين تصاوير كه شامل مجالس بزم و رزم، مجالس مذهبي يا نقوش تزئيني بودند توسط مكتب داران خريداري و به عنوان عيدي به شاگردان داده مي‌شدند. در بيشتر موارد تعداد تصاوير در هر برگ چاپ شده، نشانگر سال‌هاي آموزش شاگرد بود.2 ملاهاي مكتب‌خانه در بخشي از برگ‌ها گزارشي از وضع تحصيلي شاگرد را مي‌نوشتند و كودكان نيز در برابر اين هديه‌ها، پيشكش‌هايي براي آموزگاران مي‌آوردند.3 عيدي سازي، گونه‌اي از هنر عامه بود كه پسند زيبايي شناسي و ذوق تودة مردم آن روزگار را نشان مي‌دهد.

 

مآخذ:

  1. محمدي، محمدهادي؛ قاييني، زهره. تاريخ ادبيات كودكان ايران (جلد چهارم). تهران: چيستا، 1380، ص687.
  2. پاكباز، روئين. دائرةالمعارف هنر. تهران: فرهنگ معاصر، 1378، ص360.
  3. محمدي، محمدهادي؛ قابيني، زهره. پيشين. ص687.

علی بوذری