Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

مؤيدالاسلام كاشاني، سيدجلال‌الدين حسيني ملقّب به مؤيدالاسلام كاشاني (1280ق / 1863م ـ 1309ش) مدير و سردبير نشرية نام‌آور حبل‌المتين* در كاشان زاده شد. پدرش سيدمحمد رضا مجتهد‌ كاشاني از علماي آن شهر بود.1 مؤيدالاسلام تحصيلات مقدماتي را در كاشان به انجام رساند و پس از فوت پدر عازم اصفهان شد و در آن‌جا به تكميل آموخته‌ها پرداخت2 و در مدرسة صدر در درس آخوند ملا احمد كاشي و دانشمندان ديگر حضور پيدا كرد. مدتي هم در سامرا در درس آيت‌الله ميرزاي شيرازي حاضر شد. در 1305ق / 1888م به بندر عباس رفت و در آن‌جا بين او و سيدجمال‌الدين اسد‌آبادي ملاقاتي دست داد و همراه او به تهران آمد. مؤيدالاسلام در 1308ق به هند رفت و متعاقب مكاتبات با سيدجمال‌ با ملكم‌خان در نهايت به اين نتيجه رسيد كه عرصه براي نشر يك روزنامة مفيد سياسي كه در بيداري ايراني‌ها مؤثر باشد خالي است، از اين رو تصميم به انتشار هفته‌نامة حبل‌المتين در كلكته گرفت. وي موفق شد نزديك به چهل سال اين روزنامه را انتشار دهد.3 برخي منابع دوران انتشار نشرية حبل‌المتين را 37 سال ذكر كرده‌اند.

مؤيدالاسلام افزون بر حبل‌المتين چند نشرية ديگر انتشار داد: 1- مجلة هفتگي مفتاح‌الظفر كه روش علمي و سياسي داشت در 1315ق / 1897م. 2- مجلة هفتگي آزاد در 1316ق / 1898م كه كاملاً سياسي بود. 3- روزنامة يومية كلكته به زبان اردو در 1316ق / 1898م. 4- مجلة هفتگي ملك و ملت در 1321ق / 1903م كه به زبان انگليسي منتشر مي‌شد. 5- در 1913م، هم دو روزنامه به نام‌هاي حبل‌المتين به زبان‌هاي اردو و بنگالي براي مدتي انتشار داد.4

مؤيدالاسلام با آن‌كه به چاپ و نشر روزنامة سياسي پرداخته بود، خود علاقه‌اي به شعر و ادبيات سياسي نداشت معهذا در زمان جواني ابيات سياسي سروده است. او سرانجام در اواخر عمر نابينا شد و عاقبت در 24 آذر 1309ش در كلكته درگذشت. پيكرش را در مشهد به خاك سپردند.5

 

مآخذ:

  1. بامداد، مهدي. تاريخ رجال ايران. تهران: زوار، 1357، ج6، ص71؛ صدرهاشمي، محمد. تاريخ جرايد و مجلات ايران. اصفهان: كمال، 1364، ج2، ص205-206.
  2. همانجا.
  3. بامداد. ج 6، ص 72؛ صدرهاشمي. همان. ج 2، 206.
  4. همان. ج 2، ص 207.
  5. همان. ج 2، ص 207ـ208.
ربابه افلاکی