Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

مختاري غزنوي (473 / 474 ـ 544 / 549 ق / ؟م) متخلص به مختاري، اديب و شاعر.

سراج‌الدين ابوعمر عثمان فرزند عمر يا محمد بود.1 ابتدا عثمان و عثماني و سپس مختاري تخلص مي‌كرد.2 مختاري با چند تن از سلاطين غزنوي از جمله ابراهيم بن مسعود (حك 450ـ492 ق / ؟م) و ارسلان بن مسعود (حك 511ـ552 ق) معاصر بود و در اشعارش آنان را ستوده است. قاورديان كرمان را نيز مدح گفته است. از شاعران با ابوالفرج روني*، مسعود سعد سلمان* و سنايي غزنوي* معاصر بود و در مدح مسعود سعد اشعاري سرود. سنايي نيز در اشعارش وي را مدح گفت.3 برخي سنايي غزنوي را از شاگردان و تربيت يافتگان او دانسته‌اند.4 مختاري در انواع شعر تبحر داشت، اما بيشتر قصيده مي‌سرود. از آثارش يكي ديوان شعر است كه حدود 8000 بيت دارد.5 از ديگر آثار وي مثنوي شهريارنامه به تقليد از شاهنامة فردوسي و مثنوي هنرنامة يميني در 500 بيت را مي‌توان ذكر كرد.6 مختاري را در تشبيهات بديع و صنايع لفظي و معنوي يكي از بهترين شاعران روزگار خويش شمرده‌اند.7

 

مآخذ:
اثرآفرينان. زير نظر كمال حاج سيد جوادي، با همكاري عبدالحسين نوايي، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگي، چ 1، 1377ش، ج 5، ص

2ـ واله داغستاني، ‌عليقلي. تذكرة رياض‌الشعرا. با مقدمه، تصحيح و تحقيق محسن ناجي نصرآبادي، تهران: اساطير، چ 1، 1384ش، ج 4، ص 2004.

3ـ صفا، ‌ذبيح‌الله. تاريخ ادبيات در ايران. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347ش، ج 2، ص 501، 502.

4ـ واله داغستاني، عليقلي. همان جا.

5ـ مختاري غزنوي، عثمان. ديوان عثمان مختاري. به اهتمام جلال‌الدين همايي، ‌تهران: بنگاه ترجمه و نشر كتاب، 1341ش، ص 11 (مقدمه).

اثر آفرينان، همان جا.

7ـ نفيسي، سعيد. تاريخ نظم ونثر در ايران و در زبان فارسي. تهران: فروغي، 1344ش، ج 1، ص 77.

ابوالقاسم رادفر