Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

نهضت مقاومت ملي، از نهضتهاي ملي و مخالف استعمار خارجي.

پس از كودتاي 28 مرداد از طرف پشتيبانان جبهه ملي به خصوص آيت‌الله حاج سيدرضا زنجاني، آيت‌الله طالقاني، مهندس بازرگان، عزت‌الله سحابي و رحيم عطايي تشكيل شد و در مدت كوتاهي به شركت احزاب و گروه‌هاي طرفدار نهضت ملي ايران مانند حزب ملت ايران، حزب مردم ايران، زحمتكشان و ... هواداران بسياري پيدا كرد.1 اولين نشست اعضاء اوليه در خانه آيت‌الله زنجاني برگزار و نام نهضت مقاومت ملي به پيشنهاد شاپور بختيار به علت آشنايي با عمليات نهضت مقاومت فرانسه در جنگ جهاني دوم براي آن انتخاب شد.2 اين نهضت هدف خود را در اعلاميه 7 شهريور 31332 اعاده استقلال ملي و مبارزه عليه استعمار خارجي عنوان كرد.4 نهضت مقاومت ملي از كميته‌هاي مختلفي چون كميته دانشگاه به سرپرستي مصطفي چمران و ابراهيم يزدي و كميته ورزشكاران به سرپرستي غلامرضا تختي تشكيل شده و برگزاري تظاهرات ضد استبدادي و انتشار جزوات براي آگاهي مردم از اقدامات آنها بود5 و نشرياتي چون راه مصدق، مكتب مصدق نيز از ارگان نهضت بودند.6 با جدايي حزب ايران از اين نهضت در 1334 و دستگيري رهبران آن توسط شاه به علت انتشار اعلاميه «نفت» در 1336، فعاليت‌هاي نهضت عملاً متوقف شد ولي تا سال 1339 موجوديت خود را حفظ كرد.7

 

مآخذ:

  1. ميرابوالقاسمي، سيدمحمدحسين، طالقاني فريادي در سكوت، تهران: شركت سهامي انتشار 1382، ص 404.
  2. بازرگان، مهدي، خاطرات بازرگان، شصت سال خدمت و مقاومت، گفتگو با غلامرضا نجاتي، ج اول تهران: رسا، 1375.
  3. حجازي، مسعود، رويدادها و داوري‌ها، تهران: نيلوفر، 1375، ص208.
  4. كازيوروسكي، مارك، ج. سياست‌ خارجي آمريكا و شاه، ترجمه جمشيد زنگنه، تهران: رسا، 1373، ص 202.
  5. سفري، محمدعلي، قلم و سياست «از كودتاي 28 مرداد تا ترور منصور)، تهران: نامك، 1373، ص 100.
  6. نجاتي، غلامرضا، تاريخ سياسي بيست و پنج ساله ايران. تهران: رسا، 1371، ص 47.
  7. آبراهاميان، يرواند، ايران بين دو انقلاب، ترجمه كاظم فيروزمند و ديگران، تهران: مركز، 1371، ص 423.
کشور کمائی