Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

وجه دين، نام كتابي كلامي و ديني به نثر فارسي، نوشتة حكيم ناصرخسرو قبادياني شاعر و نويسندة بزرگ سدة 5 ق.

اين كتاب شامل تأويل احكام شرعيه و باطن عبادات به طريق اسماعيليان1 و ظاهراً در 453 ق / ؟م، يعني پس از تبعيد ناصرخسرو تأليف شده است.2 نام اصلي اين اثر كه از كتاب‌هاي مهم مذهبي حكيم ناصرخسرو به شمار مي‌رود، روي دين است.3 وجه دين در ميان نوشته‌هاي ناصر خسرو بدان سبب ممتاز است كه با جنبة فلسفي تفكّر و انديشة وي ارتباط دارد. به تعريفي ديگر اين كتاب به لحاظ نماياندن جهان بيني ديني مؤلف اهميت به سزايي دارد و جاي دارد كه مطالب آن به دقت بررسي و تحليل شود، به ويژه آنكه دريافتن معناي پاره‌اي از آثار او چه در نظم و چه در نثر، بدون توجه به مضمون اين كتاب دشوار، بلكه ناممكن است.4 دانشمند روس، زاروبين[1] دو نسخه از اين كتاب گمشده را پيدا كرد. اين نسخه‌ها اكنون در موزة لنينگراد نگهداري مي‌شود.5 وجه دين در 1343 ق در برلين و در 1348ش در تهران به چاپ رسيده است.6

 

مآخذ:

  1. خانلري (كيا)، زهرا. فرهنگ ادبيات فارسي دري. تهران: بنياد فرهنگ ايران، 1348، ص 527.
  2. تقوي، ‌نصرالله. ديوان اشعار حكيم ابومعين حميدالدين ناصرخسرو قبادياني. به كوشش مهدي سهيلي، بي جا: بي نا، 1348، ص نط (مقدمه).
  3. صفا، ‌ذبيح الله. تاريخ ادبيات در ايران. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج 2، ص 895.
  4. ناصرخسرو قبادياني. وجه دين. ‌به تصحيح و تحشيه و مقدمة غلامرضا اعواني، و با مقدمة انگليسي سيد حسين نصر، تهران: انجمن فلسفه ايران، 2536(1356)، ‌ص دوازده وسيزده (مقدمه).
  5. تقوي، نصرالله. همان.
  6. مصاحب، ‌غلامحسين. دايرةالمعارف فارسي. تهران: جيبي، چ 3، 1381، ج 2، 3146.

[1] - Zarubin. 

ابوالقاسم رادفر