Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

پست تصويري، يا فاكسي ميل [1]نسخه‌برداري الكترونيكي به كمك خطوط تلفن از راه دور از نوشته‌ها، اشكال، و نقشه‌ها بر روي كاغذ يا ريزنگار كه آن را به اختصار فاكس نيز گفته‌اند. در زبان فارسي اصطلاح‌هاي دورنگار، نمابَر، نمابُرد، كُپي‌گير، مشابه‌نگار، دورنويس و همسان‌بَر نيز در برابر آن به كار برده است. از نظر لغوي، فاكسي ميل مركّب از پيشوند fac به معناي شبيه و چهره و simile هم خانواده با similar به معناي مانند و شبيه است و در مجموع به معناي مشابه‌سازي و تهية نسخه‌اي شبيه به اصل است.1  پست تصويري از سال‌ها پيش در ايران، به ويژه در ارتش و شركت نفت، به‌ كار مي‌رفته؛ اما تا پيش از 1366ش  تمركز و نظارتي بر آن وجود نداشت و هر مؤسسه يا سازماني بنابر نياز خود دستگاهي را تهيه مي‌كرد. از 1366ش همة امور مربوط به اين نظام از جمله صدور اجازه بهره‌گيري از آن منحصراً به شركت پست محول شد. ادارة پست تصويري در همان سال پا گرفت و نظارت و فعاليت تجهيزات خصوصي را نيز عهده‌دار شد. تا نيمة دوم 1368ش واگذاري دستگاه پست تصويري به بخش خصوصي مجاز نبود، اما از آن هنگام به بعد درخواست‌هاي شركت‌هاي خصوصي نيز پذيرفته شد. برابر آمار ارائه شده از سوي ادارة پست تصويري، هزاران مشترك مجاز در تهران و شهرستان‌هاي كشور وجود داشته است.2

دستگاه‌هايي كه در حال حاضر در سطح كشور مورد استفاده قرار مي‌گيرند عمدتاً از گروه G3 هستند. دستگاه‌هاي G4 آخرين نسل از اين گروه و كامل‌ترين آنها است كه امكانات و قابليت‌هاي جديدي عرضه مي‌دارد، ولي بهره‌برداري از اين دستگاه‌ها به جهت نارسايي‌هاي خطوط مخابراتي در ايران امكان‌پذير نيست.3

تلخيص از داكا

 

مآخذ:

  1. اخلاقي، فرجاد. «فاكسي ميل يا پست تصويري»، پيام كتابخانه. س سوم، 2و3 (تابستان و پاييز1372)، ص 134-138.
  2. داورپناه، محمدرضا. مروري بر مطالعات انجام شده در زمينة استفاده از فاكس در جهان و ايران. مشهد: آستان قدس رضوي، 1374، ص 9.
  3. داورپناه. همان. ص 10؛ همو. زمينه‌يابي ايجاد شبكة انتقال متن مقالات در سيستم امانت كتابخانه‌هاي مركزي و مراكز اسناد دانشگاه‌هاي كشور با استفاده از فاكسي ميل (پايان‌نامة كارشناسي ارشد كتابداري و اطلاع‌رساني). دانشگاه تهران، دانشكدة علوم تربيتي، 1372، ص 12.

[1]. Facsimile

نرگس نشاط