Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

چلّه بري، اعمال و آداب زدودن اثرات جادويي «چلّه» از زنان نازا، زائويان، دختران و كودكاني كه بر آن‌ها نحوست چله افتاده است.

در جامعه‌هاي سنتي قديم نازا شدن زن پس از چند شكم زادن، آبستن نشدن نوعروسان، بسته شدن بخت و شوهر نرفتن دختران، پشت نگرفتن و نحس شدن (بدخو و لجباز شدن) نوزادان را به سبب چلّه افتادن بر آن‌ها مي‌پنداشتند.

باور داشتند كه زنان زائو در دوره زَچَگي (چهل روز پس از زايش)، كه ناپاكند، اگر تنها بمانند، يا گربه تازه زا به اتاقشان برود و يا گوشت خام به نزدشان ببرند، به آنان چلّه مي‌افتدو ديگر نمي‌زايند. همچنين مي‌گفتند، اگر به هنگام خواندن خطبه عقد دختري، زائويي كه دوره زچگي را مي‌گذراند به اتاق عقد برود بر دختر چلّه مي‌افتد و بختش بسته و يا نازا خواهد شد.

براي چلّه بري از «چلّه گير» شدگان اعمال مختلفي انجام مي‌دادند. گذراندن زن از روي سنگ مرده شويخانه‌اي كه هنوز از شستن مرده تر است، ريختن آب ده زائو(آبي كه در آن جام چهل كليد* را در روز ده حمام زايمان زائو چهل بار فرو كرده‌اند) بر سر نوزاد او كه بالاي سر زن نازا گرفته‌اند و ريختن آب ابريشم هفت رنگ نمونه‌هايي از اين اعمال بوده است.

 

مآخذ:

  1. بلوكباشي، علي. زايمان. پيام نوين، س 7، ش 8، 1344، 70-71، حاشيه 1 و 2.
  2. ـــــــــــــ. آبستني. دائره المعارف بزرگ اسلامي، 1367، 1/49-50.
علی بلوکباشی