Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

چوقا، بالاپوشی بلند تا زانوان، جلو باز و بدون آستین و اغلب از نخ پنبه‌ای و یا پشم، که به صورت خشک  و آهاردار تهیه می‌شود.1

اگرچه چوقا را روستاییان و چوپانان در نواحی مختلفی چون مازندران، خراسان، آذربایجان و فارس بر تن می‌کنند اما رواج این بالاپوش و نوع معروف آن را می‌باید در میان ایلات بختیاری و لرها جستجو کرد. بهترین نوع چوقا را روستایی در 50  کیلومتری شمال شرقی دزفول به نام لیوس می‌بافند که به چوقای لیوسی معروف است. چوقای لیوسی از شش تکه بافته شده دو تا در پشت و چهارتا در جلو، تشکیل می‌شود، که در محل کمر به هم دوخته شده‌اند. چوقاهای لیوسی زمینه سفید دارند و قسمت پایین آن‌ها اغلب و نه همیشه، بدون نقش است اما قسمت بالایی چوقا دارای خطوطی عمودی و پلکانی سیاه و سفید است که برخی معتقدند نشان دهنده نقش زیگورات‌های طبقه طبقه‌ای ایران باستان (دوران ایلامیان) است که هم اکنون یکی از آن‌ها به نام زیگورات چُغازنبیل در منطقه شوش پابرجاست. چوقاهای نواحی دیگر ایران اغلب ساده و پشمی‌اند. برخی از چوقاها دو حلقه یا سوراخ برای گذراندن دست‌ها دارند، تا بتوان آن‌ها را پوشید، اما اغلب، چوقا را نپوشیده  بلکه آن را بر دوش می‌اندازند.2

مآخذ:

  1. یادداشت مؤلف.
  2. فیلبرگ، ایل پاپی. کوچ‌نشینان غربی ایران. ترجمة اصغرکریمی، تهران: 1369، ص201- 204، ش102، 104؛

Beck,L.The Qashqa'I of Iran,New Haven,1986,Pp.305-332 ; Dozy,R.P.R; Dictionnaire détaillé noms des vêtements chez les Arabes, Amsterdam, 1845,Pp.127-131 ; Digard,J.P.Clothing,Encyclopaedia Iranica,ed, E. Yarshater, California, 1992, sec XXV

محمدرضا چیت‌ساز