Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

كاظمين، شهري از بلاد مستحدثۀ اسلامي.1 واقع در فاصله نهصد كيلومتري ساحل سمت راست رودخانۀ دجله كه امروز متصل به بغداد است.2 كاظمين قبل از پيدايش بغداد (146هـ . 763م)، شونيزي صغير،3 كه نام گورستان پاي قديم بغداد بود، ناميده مي‌شد.4 جسد امام كاظم(ع) نيز در آنجا به خاك سپرده شد و بعد از آن به مقابر قريش تبديل گرديد.5 كاظمين خواستگاه فرقۀ جعفري و محل تمركز علماي شيعه و يكي از مشاهد مقدسۀ كشور عراق به حساب مي‌آيد.6 مرقد امام هفتم و نهم در مركز اين شهر واقع است.7 اكنون (1327ش) پنجاه هزار ساكن دارد كه عموماً شيعۀ دوازده امامي بر طريقۀ اصولين، قائل به اجتهاد و تقليد، هستند. اهل سنت و جماعت در اين شهر محدودند.8 به گفتۀ ميرزا عباس فيض، صاحب تاريخ كاظمين، موسي بن جعفر(ع) به باب الحوائج مشهور است و اين عامل موجب توجه خاص و عام به مجاورت مشهد دو امام گرديده است.9 شيعيان هندي و ايراني حداكثر تلاش خود را براي برپايي ساختمان زيارتگاه اين دو امام مي‌كردند.10 اما دگرگوني‌هاي دوران باعث ويراني آنها مي‌شد و مجدد با اقدام سريع شيعيان، ويراني‌ها آباد مي‌شد، تا جاي كه كاظمين را به شهر مبدل ساخت.11 آنچه امروز ديده مي‌شود حاصل تلاش صدها سالۀ شيعيان است.12 قدمت اين شهر كمتر از سه قرن بوده.13 و به چهار بخش اصلي تقسيم مي‌شود: 1- محلۀ 2- الشيوخ 3- محله دباغ خانه 4- محله قطانه.14 نزديكي به دجله، بالا بودن سطح آب و طغيان رود، باعث سست شدن زمين كاظمين و از بين رفتن بناهاي تاريخي اين شهر، جزء مرقد امامين شده است.15 آب آشاميدني كاظمين تصفيه شده و از طريق لوله كشي در سراسر شهر توزيع مي‌گردد.16

 

مآخذ:

  1. فيض، ميرزاعباس. تاريخ كاظمين و بغداد. چاپخانۀ قم، 1327، ص12.
  2. اسلامي، حسين. نگاهي به تاريخ عتبات. انتشارات پژوهش‌هاي فرهنگي، 1380، ص113.
  3. تاريخ كاظمين و بغداد. ص16.
  4. همان. ص17.
  5. همان. ص19.
  6. همان. ص12.
  7. نگاهي به تاريخ عتبات. ص113.
  8. تاريخ كاظمين و بغداد. ص12.
  9. همان. ص24.
  10. نگاهي به تاريخ عتبات. ص113.
  11. تاريخ كاظمين و بغداد. ص 23 و 24.
  12. نگاهي به تاريخ عتبات. ص113.
  13. همان. ص114.
  14. تاريخ كاظمين و بغداد. ص13.
  15. همان. ص13 و 14.
  16. همان. ص16.
    اسدالله معظمی گودرزی