Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دانشنامه ایران زمین

كتابخانة ملي جمهوري اسلامي ايران، مؤسسه‌اي علمي، تحقيقاتي و خدماتي كه به گردآوري، حفاظت، سازماندهي، و اشاعة اطلاعات مربوط به آثار مكتوب (چاپي و خطي)و غيرمكتوب در ايران يا متعلق به ايرانيان خارج از كشور مي‌پردازد.1 كتابخانة ملي رسماً در سوم شهريور 1316 در خيابان 30 تير گشايش يافت. پاية اصلي مجموعة آن كتاب‌هاي كتابخانة مدرسة دارالفنون است كه در سال 1280ق / 1863م تأسيس شده بود. مجموعه‌هاي نفيس كتابخانه‌هاي ملي عبارت‌اند از بيش از 28 هزار نسخه خطي، تعداد كثيري مرقعات و اسناد و مجموعة نشريات ادواري و مجموعة ايران‌شناسي و اسلام‌شناسي. كتابخانه جزو كتابخانه‌هاي واسپاري ايران است كه به طور مرتب دو نسخه از نشريات منتشر شده در ايران را دريافت مي‌دارد. كتابخانه ابتدا تحت نظر وزارت فرهنگ و هنر انجام وظيفه مي‌كرد. بعد از انقلاب اسلامي ايران (1358) به عنوان يك ادارة كل تحت نظر وزارت فرهنگ و آموزش عالي درآمد، لكن سرانجام پس از كوشش‌هاي بسيار در سال 1369ش اساسنامة جديد آن به تصويب مجلس رسيد و استقلال يافت و به نام «كتابخانة ملي جمهوري اسلامي ايران» ناميده شد.2 به منظور تحقق هر چه بيشتر و بهتر اهداف و وظايف مندرج در اساسنامة كتابخانة ملي جمهوري اسلامي ايران، شواريي علمي به نام هيئت عالي مشاوران كتابخانة ملي تشكيل گرديد تا نسبت به خط مشي‌ها و برنامه‌ريزي‌هاي علمي و فرهنگي كتابخانه ارائه نظر نمايد. آيين‌نامة هيئت مذكور در اواخر سال 1378 به تأييد هيئت امناي كتابخانة ملي رسيد. در همين سال سازمان مدارك فرهنگي انقلاب اسلامي* از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي منفك و به كتابخانة ملي پيوست. همچنين در سال 1381ش سازمان اسناد ملي از سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور منتزع و با كتابخانة ملي ادغام و نام آن به سازمان اسناد و كتابخانة ملي ايران (← سازمان اسناد ملي ايران) تغيير يافت.3 كتابخانه داراي هيأت امناست كه رياست عالية آن با رياست جمهور است.

 

مآخذ:

  1. اساسنامة كتابخانة ملي. مصوبة 2/8/69.
  2. سلطاني، پوري؛ راستين، فروردين. دانشنامة كتابداري و اطلاع‌رساني. تهران: فرهنگ معاصر، 1379.
  3. سازمان اسناد و كتابخانة ملي. شصت و هفتمين سالگرد تأسيس كتابخانة ملي جمهوري اسلامي ايران. تهران: كتابخانة ملي، 1383.
پوری سلطانی