Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی
    آ         الف       ب       پ       ت       ث       ج       چ       ح       خ       د       ذ       ر       ز       ژ       س       ش       ص       ض       ط       ظ       ع       غ       ف       ق       ک       گ       ل       م       ن       و       ه       ی    

بازگشت به فهرست مقالات الف

 

انجمن كتابداران امريكا[1] . اين انجمن در سال 1876 در فيلادلفيا، پنسيلوانيا، و در صدمين سال تشكيل كشور ايالات متحده امريكا تأسيس شد. سه شخصيت بزرگ كتابداري امريكا: جاستين وينسر، ويليام فردريك پول*، و ملويل ديويي *از بنيان‌گذاران آن بودند. نخستين همايش انجمن با حضور 103 نفر تشكيل شد و در سال 1992 به 54000 نفر رسيد.

ستادهاي انجمن از سال 1909 در شهرهاي شيكاگو و ايلينويز قرار داشته است. همچنين افزون بر ستادهاي شيكاگو، انجمن داراي اداره‌اي در واشنگتن است كه ارتباطي قانوني با كنگره و بخش‌هاي اجرايي دولت دارد و داراي سازمان تحريريه‌اي در ميدل تاون، كانكتيكات[2]  براي انتشار مجله>انتخاب<[3] است كه راهنماي كتاب‌گزيني براي كتابخانه‌هاي دانشگاهي است. در سال 1992 تعداد كارمندان، در سه محل ذكرشده، بيش از 230 نفر بود.

اهداف. انجمن كتابداران امريكا، برپايه بيانيه 1879 خود با هدف "پيشبرد علايق كتابداري كشور از طريق تبادل افكار، تصميم‌گيري، و ايجاد همكاري در همه سازمان‌هاي مرتبط با علم و اقتصاد كتابخانه، از طريق متمايل ساختن افكار عمومي به تأسيس و بهبود كتابخانه‌ها، و با پرورش نيّات خيرخواهانه در ميان اعضا" تأسيس شد.

نظامنامه انجمن، هدف آن را "پيشبرد خدمات كتابخانه‌اي و كتابداري" بيان مي‌كند. اين هدف بعدها در رشته‌اي از "اهداف و اولويت‌ها" در >راهنماي خط‌مشي انجمن كتابداران امريكا<[4]  با توضيح بيشتري آمد. اولويت‌ها عبارتند از: 1) دسترسي به اطلاعات؛ 2) قانون‌گذاري و تأمين بودجه؛ 3) آزادي انديشه؛ و 4) آگاهي عمومي.

تاريخچه. انجمن در نخستين ربع قرن تأسيس خود به‌كندي رشد كرد. جاستين وينسر، نُه سال به‌عنوان نخستين رئيس آن، سپس ويليام فردريك پول و چارلز امي‌كاتر *(هريك دو سال) در اين سمت خدمت كردند. شايد بزرگ‌ترين پيروزي سياسي انجمن، انتصاب هربرت پوتنام* در سال 1899 به سمت كتابدار كتابخانه كنگره بود؛ سمتي كه او براي مدت چهل سال حفظ كرد و اين كتابخانه را نيز به يك كتابخانه ملي واقعي تبديل كرد.

با توسعه كتابخانه‌هاي دانشگاهي، عمومي، و آموزشگاهي، نياز به كتابداران تربيت‌شده بيشتر شد. ديويي نخستين مدرسه كتابداري را در ژانويه 1877 در دانشگاه كلمبيا گشود. اين مدرسه درحالي‌كه جزو طرح‌هاي انجمن كتابداران نبود، تحت رهبري او ارتباط تنگاتنگي با انجمن داشت و فارغ‌التحصيلان آن تأثير عميقي بر حرفه كتابداري گذاشتند.

در دومين ربع قرن، اين انجمن شاهد گسترش سريع كتابخانه‌هاي كارنگي و پيدايش زنان به‌عنوان عاملي عمده در كتابداري امريكا بود. جنگ جهاني اول شاهد تلاش انجمن براي تهيه كتاب‌ها و خدمات كتابخانه‌اي جهت نيروهاي مسلح ايالات متحده بود؛ تلاشي كه به تثبيت دائمي كتابخانه‌هاي نظامي انجاميد. از سال 1907 با انتشار >خبرنامه انجمن كتابداران امريكا<، به‌عنوان نشريه رسمي انجمن، و >سياهه كتاب‌هاي انجمن كتابداران امريكا<[5] ، كه به‌كمك كارنگي از سال 1905 منتشر شد، انتشارات نيز گسترش يافت.

انجمن‌هاي حرفه‌اي كتابداري ديگري نيز به‌تدريج پيدا شدند كه عبارت بودند از: انجمن كتابشناختي امريكا[6] (تأسيس 1904)، انجمن امريكايي كتابداران حقوق[7](تأسيس 1906)، و انجمن كتابخانه‌هاي تخصصي (تأسيس 1909). واحدهاي فرعي انجمن كتابداران امريكا شامل كتابداران ايالتي، دانشكده‌اي، و مرجع؛ كتابداران كودكان؛ و كتابداران فهرست‌نويس (تأسيس 1900) پيش از اين تشكيل شده بود.

در جشن پنجاهمين سالگرد تأسيس انجمن (1926)، بنياد كارنگي اعطاي بودجه‌اي چهار ميليون دلاري را براي بهبود آموزش كتابداري اعلام كرد. موضوع‌هاي عمده اين انجمن در دو دهه بعد عبارت بود از: آموزش بزرگسالان، آموزش كتابداري، توسعه پيشرفت استانداردهاي كتابخانه‌اي و حرفه‌اي، قوانين كتابخانه‌اي، و آزادي انديشه.

در سال‌هاي بعد، كارل اچ. ميلام، كه از 1920 تا 1948 به‌عنوان دبير اجرايي خدمت مي‌كرد، رئيس انجمن شد و، مانند پيشينيانش، رهبري نيرومند و سخنگويي برجسته براي پيشرفت كتابخانه‌ها و حرفه كتابداري بود.

ركود اقتصادي بزرگ نه تنها شاهد منابع اندك درآمد براي كتابخانه‌ها و انجمن بود، بلكه موجب انشقاق دروني انجمن نيز شد. ميزگرد اعضاي جوان[8]  در 1931 شكل گرفت، انجمن كتابخانه‌هاي پژوهشي به‌عنوان سازماني مجزا در سال 1932 تشكيل گرديد، و گزارش مهم كميته سوم فعاليت‌ها[9] ، انجمن را در راهي قرار داد كه ناچار شد خودمختاري بيشتري براي واحدهاي گوناگون، به‌ويژه كتابداران دانشگاهي فراهم نمايد؛ كتابداراني كه انجمن كتابخانه‌هاي دانشگاهي و پژوهشي آنها (تأسيس 1938) به بزرگ‌ترين بخش انجمن كتابداران امريكا تبديل شد (9158 عضو در سال 1985). سه گروه از فعاليت‌هاي دهه 1930، كانون عمده تلاش‌هاي انجمن در باقي‌مانده قرن بود: فشار به دولت فدرال براي كمك به كتابخانه‌ها، پشتيباني از آزادي انديشه، و حركت به‌سوي برابري نژادي.

بسياري از كتابخانه‌هاي دانشگاهي و عمومي از سرمايه‌گذاري دولت فدرال، كه از طريق بنگاه كمك‌رساني دولت روزولت انجام مي‌شد، بهره‌مند شدند. انجمن در برنامه‌ريزي علمي شديداً درگير شد، اما تنها نتيجه، دستيابي به منصبي كتابخانه‌اي در اداره آموزش و پرورش ايالات متحده بود. براي سرمايه‌گذاري در كتابخانه‌هاي عمومي مي‌بايست منتظر گذراندن لايحه خدمات كتابخانه‌ها[10]  (1956) در دولت آيزنهاور مي‌ماند. قوانين ديگر فدرال مربوط به كتابخانه‌ها، محصول برنامه‌هاي "جامعه بزرگ" دولت جانسون (1963-1968) بود.

جنگ جهاني دوم، به‌ويژه رخدادهاي اروپا، موضوع‌هاي سانسور و تبليغات را پيش كشيد. اين انجمن نخستين لايحه قانوني حقوق كتابخانه‌ها[11]  را در سال 1939 تصويب كرد. در سال‌هاي پس از جنگ و دوران هجوم به كتابخانه‌ها، سناتور جوزف مك كارتي امور مربوط به دسترسي آزاد به مواد كتابخانه‌اي را به يكي از موضوع‌هاي مهم انجمن تبديل كرد. انجمن كتابداران امريكا و سازمان‌هاي ديگر در سال 1953 "بيانيه آزاديِ خواندن"[12]  را صادر كردند كه تأثيري شگرف بر دفاع از آزادي انديشه داشت.

در همايش ريچموند، ويرجينيا (1936)، درباره تبعيض نژادي نسبت به اعضاي سياه‌پوست انجمن بحث شد و انجمن تصميم گرفت در شهرهايي كه، در مورد مسكن اعضا، برابري نژادي رعايت نمي‌شود جلسه‌اي تشكيل ندهد، اما پيشرفت در اين زمينه بسيار كند بود.

در پايان دهه 1960، انجمن دوباره دوره ديگري از به‌هم‌ريختگي و سامان يافتگي را تجربه كرد. اعضا از بي‌توجهي انجمن نسبت به تحولات جامعه و دور از دسترس بودن آن ناخرسند بودند و واحدهاي عضو انجمن خواهان استقلال بيشتري شدند و به مشكلات ناشي از منابع درآمد و تورم نيز اشاره كردند. سرانجام در سال 1974 تغييري در ساختار حقوق قانوني فردي پديد آمد.

سال‌ها بعد، انجمن شاهد رشد در همه بخش‌ها بود. تعداد اعضاي آن از مرز 50000 نفر گذشت و عوايد آن دو برابر شد و به بيش از 24 ميليون دلار رسيد. انجمن، نخستين مدير اجرايي زن، ليندا كريسماند، را منصوب كرد و فعاليت‌هاي انتشاراتي خود را گسترش داد كه شامل انتشار منابع اطلاعاتي الكترونيكي نيز مي‌شد. موضوع‌هاي مهمي كه هنوز براي انجمن باقي مانده عبارت است از: حرفه‌اي شدن كتابداري علي‌رغم حملات به اعتبارنامه، حق هر شهروند براي بيشترين دسترسي به اطلاعات در يك جامعه آزاد، حملات مداوم به آزادي انديشه، تغيير در منابع پشتيباني مالي براي كتابخانه‌ها، پيدايش علم اطلاع‌رساني به‌عنوان رشته‌اي مستقل، و نياز به تجديد حيات آموزش حرفه‌اي براي برآوردن نيازهاي پيش‌آمده به‌وسيله فن‌آوري نوين.

سازمان و ساختار. انجمن كتابداران امريكا به‌عنوان "انجمن جمعي" يا "انجمن انجمن‌ها" توصيف شده است. هيأت قانون‌گذار انجمن، شورايي است كه به‌وسيله مديري منتخب براي دوره‌اي يك‌ساله اداره مي‌گردد. شورا كه در سال 1993 تشكيل شد، شامل يك عضو انتخابي از 11 قسمت انجمن؛ يك نماينده دوره‌اي منتخب از طريق 51 انجمن ايالتي و منطقه‌اي؛ هشت عضو هيأت اجرايي برگزيده شورا؛ كارمندان منتخب انجمن (رئيس، نايب رئيس، رئيس آينده، رئيس پيشين، و خزانه‌دار)؛ و مدير اجرايي كه عضوي فاقد حق رأي است و هيأت اجرايي كه به‌جاي شورا، اجراي خط‌مشي‌ها و برنامه‌ها را برعهده دارد و بر عمليات ستادها نظارت مي‌كند. افزون بر اين قسمت‌ها، 16 ميزگرد وجود دارد كه براي پيشبرد "حوزه كتابداري در خارج از محدوده هر قسمت منفرد" تأسيس شده‌اند. ميزگردها داراي اختيار رسمي جهت كار براي انجمن نيستند، اما قدرت غيررسمي چشمگيري را اعمال مي‌كنند.

گروه‌هاي كوچك ديگري نيز مانند گروه‌هاي جديد عضويت و بخش‌هاي دانشجويي (در دانشكده‌هاي كتابداري) وجود دارند. بخش‌هاي رسمي انجمن، انجمن‌هاي ايالتي و محلي هستند كه سازمان‌هايي مستقل‌اند. همچنين 21 سازمان وابسته وجود دارند كه در ميان آنها، انجمن امريكايي كتابخانه‌هاي حقوقي، انجمن كتابخانه‌هاي پژوهشي، و انجمن كتابخانه‌هاي پزشكي ديده مي‌شوند.

انجمن كتابداران امريكا به‌عنوان سازمان مادر، در پديد آوردن ساختارهايي كه بتواند برنامه‌هاي عمومي سودمندي جهت همه كتابداران و نيز برنامه‌هاي تخصصي مفيدي جهت گروه‌هاي ويژه كتابداران تهيه كند، با دشواري‌هايي روبه‌رو بوده است.

برنامه‌ها. انجمن در سرتاسر تاريخ خود، آگاهي نسبت به كتابخانه‌ها را از طريق استانداردها، برنامه انتشارات، فعاليت‌هاي قانون‌گذاري، دفاع از آزادي انديشه، و آموزش كاركنان كتابخانه پيش برده است. اولويت‌هاي دهه 1990 سنّت‌هاي تاريخيِ دسترسي به اطلاعات، قانون‌گذاري و تأمين بودجه، آزادي انديشه، و آگاهي عمومي را منعكس مي‌كند. فهرست‌نويسي و رده‌بندي مشترك، كنترل كتابشناختي، نمايه‌سازي، ابزارهاي كتابشناختي، خودكارسازي، و شبكه‌سازي به‌وسيله واحدهاي گوناگون انجمن، تشويق شده‌اند و بيشتر كتابخانه‌ها در ايالات متحده و كتابخانه‌هاي بسياري از كشورهاي ديگر تحت تأثير فعاليت‌هاي آن قرار گرفته‌اند.

جهان بزرگ كتابداري در خارج از ايالات متحده عملاً تعداد كمي عضو در انجمن وارد كرده است (به استثناي كانادايي‌ها كه تعداد زيادي از آنها از قديم از اعضاي آن بوده‌اند). با اين حال، كتابداري بين‌المللي يكي از علايق رهبري انجمن كتابداران از آغاز بوده است. همايش بين‌المللي لندن در سال 1877، كه انجمن كتابداران انگليس* از آن پديد آمد، تعداد زيادي نماينده كتابدار از امريكا داشت؛ اما حركت سودمندي كه آغاز شده بود تا زمان گردهمايي "سنت لوييس" در سال 1904 تحقق نيافت. جنگ جهاني اول، نظر امريكاييان را به‌سوي كشورهاي ديگر كشاند و همايش پنجاهمين سالگرد تأسيس انجمن كتابداران امريكا در سال 1926 نخستين گام به‌سوي سازمان كتابداري بين‌المللي را نشان داد. سال بعد، فدراسيون بين‌المللي انجمن‌ها و مؤسسات كتابداري (ايفلا)*، در پنجاهمين سالگرد تأسيس انجمن كتابداران بريتانيا، به‌وجود آمد؛ درحالي‌كه انجمن كتابداران امريكا از اعضاي پايه‌گذار آن بود.

دنيس تاميسن در اثر تاريخي خود (1978) نقش بين‌المللي انجمن را "نيرومند و مهم ... با روحيه‌اي تقريباً تبليغي براي انتقال روش‌هاي امريكايي كتابداري به ملل ديگر..." توصيف مي‌كند. بودجه بسياري از اين‌گونه فعاليت‌ها توسط بنيادها يا دولت ايالات متحده تأمين شده است. انجمن به‌صورت اداره‌اي كه وقف روابط بين‌المللي شده بود، براي مدتي نسبتاً طولاني (1943-1949 و 1956-1972) وجود داشت؛ اما بودجه آن عمدتاً به‌وسيله مبالغ اهدايي از خارج تأمين مي‌شد و در اوايل دهه 1970 به‌سبب مشكلات مالي، تعطيل گرديد. از سال 1986، انجمن، برنامه "دوستداران كتابخانه"* را كه به‌وسيله بنگاه اطلاعاتي ايالات متحده تأمين بودجه مي‌شد و موقعيت‌هايي را براي كتابداران امريكايي فراهم مي‌كرد تا در كشورهاي ديگر كار كنند، اجرا كرد. كميته‌ها و هيأت‌هاي روابط خارجي انجمن، گذرگاه‌هاي مهمي براي پيشبرد علايق كتابداري در حوزه‌هاي كتابشناختي، آموزش كتابداري، تبادل كتابداران، و تشريك عقايد در مورد توسعه حرفه‌اي بوده و هستند. اين فعاليت‌ها توسط كميته روابط خارجي هماهنگ مي‌شوند و به‌وسيله ميزگرد روابط خارجي پيش مي‌روند.

همايش ايفلا در شيكاگو (1985)، اقدامي با شركت شش انجمن عضو ايفلا (انجمن امريكايي كتابخانه‌هاي حقوقي، انجمن كتابداران امريكا، جامعه كتابخانه‌هاي هنر امريكاي شمالي، انجمن كتابخانه‌هاي پژوهشي، انجمن كتابداران پزشكي، و انجمن كتابخانه‌هاي تخصصي)، كتابخانه‌هاي امريكايي عضو ايفلا، و هيأت ملي كتابداري و اطلاع‌رساني بود. هيأت‌هاي نمايندگي بيش از 86 كشور در برنامه‌هايي با محتواي نظري و عملي شركت كردند. اين هيأت‌ها از نمايشگاه‌هاي تخصصي منابع و خدمات ارائه‌شده توسط كتابخانه‌هاي امريكاي شمالي نيز بازديد كردند.

انتشارات. يكي از مهم‌ترين كمك‌هاي انجمن به حرفه كتابداري انتشارات آن است. در آغاز، انتشارات انجمن توسط سازمان‌هاي ديگر مانند دفتر كتابخانه ديويي، هافتن ميفلين[13] ، و اداره انتشارات دولتي ايالات متحده، چاپ و توزيع مي‌شد. انجمن در اوايل قرن بيستم، توسعه خدمات انتشاراتي خود را آغاز كرد و اكنون داراي يكي از نيرومندترين برنامه‌هاي انتشاراتي انجمن‌هاي كتابداري است. نخستين ويرايش >راهنماي كتاب‌هاي مرجع< در 1902 منتشر شد و >كتابخانه‌هاي امريكايي< كه جانشين >خبرنامه انجمن كتابداران <شد با شمارگاني فراتر از 50000 نسخه، اكنون از خواندني‌ترين نشريات عمومي كتابداري است. انجمن توسط >سالنامه انجمن كتابداران امريكا< (ويرايش اول، 1976)، كه بعدها به سالنامه >خدمات كتابداري و اطلاع‌رساني انجمن كتابداران امريكا< تغيير نام داد (آخرين ويرايش، 1990)، "بررسي سالانه‌اي از اطلاعات مربوط به رخدادها، فعاليت‌ها، و شخصيت‌هاي كتابداري" را ارائه مي‌دهد. >دايره‌المعارف جهاني انجمن كتابداران امريكا< (ويرايش اول، 1990)، كه اكنون سومين ويرايش آن منتشر شده است، "اطلاعات مقدماتي لازم براي درك مطالب و مشكلات جاري" را فراهم مي‌كند. >سياهه كتاب< پيايند مهمي در مورد كتاب‌گزيني براي هزاران كتابخانه است. همچنين انجمن و واحدهاي آن گستره متنوعي از كتاب‌ها، جزوه‌ها، ابزارهاي كتابشناختي، استانداردها، سياهه‌هاي خواندني، و منابع ديداري و شنيداري را ارائه مي‌كند.

خدمات انتشاراتي انجمن كتابداران امريكا در اوايل دهه 1990 عهده‌دار توليد بيش از 300000 نسخه كتاب و جزوه بود. همچنين، 47 نشريه با شمارگان بيش از 360000 نسخه منتشر كرد.

ارتباط با ساير سازمان‌ها. بخش‌ها داراي روابط ويژه‌اي با انجمن هستند و اعضاي دارايِ حق رأي شورا را انتخاب مي‌كنند. در عين حال، سازمان‌هاي مستقلي هستند و بعضي از آنها در كاليفرنيا، نيويورك، و تگزاس داراي اعضايي بيش از تعداد اعضاي ساير قسمت‌هاي انجمن هستند.

انجمن‌هاي كتابداري و اطلاع‌رساني، آموزش كتابداري، حقوق، پزشكي، و تئاتر با انجمن كتابداران امريكا هدف مشتركي دارند، اما مشاركت آنها غيرمستقيم‌تر از مشاركت بخش‌هاي انجمن است.

انجمن، در طي سال‌ها، نمايندگاني به سازمان‌هاي خارج از حوزه كتابداري و اطلاع‌رساني، مانند شوراي امريكايي آموزش و پرورش، شوراي ملي معلمان زبان انگليسي، و هيأت ملي ايالات متحده در يونسكو، اعزام كرده است.

روابط با انجمن‌هاي ملي عمده كتابداري را مي‌توان با كلمه "تعاوني" به بهترين شكل توصيف كرد. انجمن كتابداران امريكا با انجمن كتابخانه‌هاي پژوهشي، انجمن امريكايي كتابخانه‌هاي حقوقي، انجمن كتابداران پزشكي، انجمن كتابداري موسيقي، و انجمن كتابداران تخصصي، در مورد قوانين حق مؤلف همكاري كرده و نيز از طريق اداره خود در واشنگتن با سازمان‌هاي متعددي، كه با آن داراي علايق مشترك در قانون‌گذاري فدرال هستند، رابطه برقرار كرده است.

 

مآخذ:

1) ALA Handbook of Organization (Issued Annually). "ALA Report". The ALA Yearbook of Library and Information Services, (1984-90); 2) Holley, Edward G. "Raking the Historic Coals: The ALA Scrapbook of 1876". Beta Phi Mu, (1967); 3) Holley. "ALA at 100". The ALA Yearbook, Centennial Edition (1976).

 

                ادوارد جي هُلي[14]  (WELIS)

             ترجمه مرتضي كوكبي

            تلخيص سودابه نوذري



[1]. American Library Association (ALA)

[2]. Connecticut

[3]. Choice

[4]. ALA Policy Manual

[5]. ALA Booklist

[6]. Bibliographical Society of America

[7]. American Association of Law Libraries

[8]. Junior Members Round Table

[9]. Third Activities Committee

[10]. Libraries Services Act

[11]. Library Bill of Rights

[12]. Freedom to Read Statement

[13]. Houghton Mifflin

[14]. Edward G. Holley

 

 

بازگشت به فهرست مقالات الف