Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی
    آ         الف       ب       پ       ت       ث       ج       چ       ح       خ       د       ذ       ر       ز       ژ       س       ش       ص       ض       ط       ظ       ع       غ       ف       ق       ک       گ       ل       م       ن       و       ه       ی    

بازگشت به فهرست مقالات س

 

سرعنوان‌هاي موضوعي سيرز[1]  (كتاب). اين اثر يكي از دو سرعنوان موضوعي مستند عمومي است كه در كتابخانه‌هاي اغلب كشورهاي انگليسي زبان از آن استفاده مي‌شود. سرعنوان ديگر >سرعنوان موضوعي كتابخانه كنگره<* است كه بسيار مفصل‌تر است (:4 ج 27، ص 160). مؤلف آن ميني ارل سيرز بود كه در 1873 در امريكا متولد شد و در  1900درجه كارشناسي كتابداري را دريافت كرد. وي فهرستنويس ارشد كالج كتابداري برين ماور (1903-1907)، فهرستنويس ارشد كتابخانه دانشگاه مينه‌سوتا (1909-1914)، و نخستين دستيار بخش فهرستنويسي و مرجع كتابخانه عمومي (1914-1920) بود و به پژوهش‌هاي كتابشناختي و ادبي نيز علاقه زيادي داشت. تأليف >فرهنگ تكري<[2]  (1910) و >فرهنگ جورج اليوت< (1924)؛

همكاري با گروه ويراستاري كمپاني اچ. دبليو. ويلسون؛ تهيه ويرايش سوم و چهارم  >فهرست كودكان<[3]  در 1925 و 1930؛ تهيه ويرايش دوم >فهرست استاندارد انجمن كتابداران امريكا براي كتابخانه‌هاي آموزشگاهي<[4]  (1932)؛ و تهيه> فهرست استاندارد انجمن كتابداران امريكا براي كتابخانه‌هاي عمومي<[5]  (1927-1933)؛ ويرايش>خبرنامه ويلسون براي كتابداران <در 1934؛ و آماده‌سازي >نمايه مقاله و ادبيات عمومي<[6]  (1931-1933) با همكاري ماريون شاو، كارهاي ديگر او هستند.

اما مهم‌ترين اثر او كتاب >فهرست سرعنوان‌هاي موضوعي براي كتابخانه‌هاي كوچك<[7]  بود كه نخستين بار در 1923 منتشر شد و نياز محسوس و ديرپاي كتابخانه‌هاي كوچك را برآورده ساخت و از همان ابتدا ابزار تدريس سرعنوان‌هاي موضوعي در مدارس كتابداري شد (:1 755).

سيرز ويرايش نخست را آزمايشي و موقتي ناميده بود. بدين‌ترتيب، با هر ويرايش در قالب و ساختار و تعداد سرعنوان‌ها تغييراتي اعمال مي‌شد. كليه اين تغييرات منجر به نزديكي و سازگاري بيشتر سياهه سيرز با سرعنوان موضوعي كتابخانه كنگره شد. در سومين ويرايش ــ آخرين ويرايشي كه زير نظر خود وي تدوين و در 1933 منتشر شد ــ فصلي با عنوان "پيشنهادهاي عملي براي تازه‌كاران در حوزه سرعنوان موضوعي" اضافه شد. اين فصل به‌صورت جزوه جداگانه‌اي نيز منتشر شد و قواعد ساده‌اي با توضيحات منطقي براي استفاده از سرعنوان‌هاي موضوعي را در بر داشت. نويسنده، چگونگي تعيين سرعنوان‌هاي موضوعي جديد را بيان مي‌كرد و راهنمايي‌هاي لازم درباره چگونگي برخورد با تغييرات سرعنوان‌ها را ارائه مي‌داد. مدخل‌هاي سرعنوان‌هاي موضوعي سيرز در ويرايش چهارم 3870، ويرايش هشتم 4616، و در ويرايش دهم به 5326 رسيد. رشد مدخل‌هاي موضوعي طي 50 سال (1923-1972)، 66 درصد بوده است (2).

ويرايش چهارم كه در 1939 منتشر شد، دو ويژگي جديد و مهم داشت: اول، تغيير در روش تقسيم فرعي؛ و دوم تخصيص شماره رده‌بندي به اكثر سرعنوان‌هاي موضوعي بود. هدف اصلي تخصيص شماره‌هاي رده‌بندي، كمك به رده‌بندهاي كم تجربه بود. ويژگي اخير از ويرايش چهارم تا هشتم باقي ماند. انتشار ويرايش نهم حذف شماره‌هاي رده‌بندي را در پي داشت. دليل اصلي اين حذف، كاربرد غلط رده‌بندي دهدهي ديويي به‌علت عدم درك رابطه بين سرعنوان‌هاي موضوعي و رده‌بندي اعلام شد ( :3VII).

افزودن يك ضميمه خصوصيات بارز ويرايش دهم بود. اين ويرايش از نظر ساختار و خصوصيات، الگوي ويرايش‌هاي بعد از خود شد (:4 ج 27، ص 168). از ويرايش يازدهم (1979) مجددآ شماره‌هاي رده اضافه شد. اين شماره‌ها از ويرايش يازدهمِ >خلاصه رده‌بندي دهدهي ديويي و نمايه نسبي<[8]  گرفته شده است.

ويرايش 18، آخرين ويرايش سيرز است كه در ژانويه 2004 توسط ناشر اوليه آن منتشر شد. از خصوصيات اين ويرايش 804 صفحه‌اي قالب شبه اصطلاحنامه‌اي، سياهه‌اي از سرعنوان‌هاي حذفي و جايگزين شده، و شرحي از اشكال قبلي سرعنوان‌هاي به‌كار رفته است. وجود سرعنوان‌هاي جديد و روزآمد، و اصطلاحات جديدي كه منعكس‌كننده گسترش در حيطه‌هايي چون رايانه‌ها و فناوري، روان‌شناسي و روابط شخصي، فرهنگ عمومي، و صنايع دستي است، تجديدنظر اساسي در اين ويرايش را نشان مي‌دهد (2).

سيرز از ابتدا شكل سرعنوان‌هاي موضوعي كتابخانه كنگره را به‌كار برد. از اين‌رو، فهرستنويسان وقتي موضوعي را در سيرز نمي‌يافتند به آساني مي‌توانستند سرعنوان‌هاي كتابخانه كنگره را به آن اضافه كنند. تنها استثنا در اين شيوه كاربرد خط تيره (خط فاصله) بود. سيرز در >خبرنامه ويلسون <(ج 2، 1922-1926)، درباره مزيت كاربرد هر چه كمتر خط تيره در فهرست خود به اظهار نظر پرداخته است.

تقسيمات فرعي موضوعي سيرز به ساختار كتابخانه كنگره نزديك، ولي از آن ساده‌تر و بسيار كم‌شمارتر است. بسياري از سرعنوان‌هاي اخص كه در سرعنوان موضوعي كنگره يافت مي‌شود، در سيرز ديده نمي‌شود. شماري از سرعنوان‌هاي اعم (يا عمومي‌تر) در هر دو سياهه مشابه هستند، زيرا بسيار شناخته شده هستند و كمتر در معرض تغييرات تكاملي زبان قرار مي‌گيرند. علي‌رغم مشابهت زياد، اين دو مستند را نمي‌توان به‌جاي يكديگر به‌كار برد. استفاده از سياهه كتابخانه كنگره، به‌عنوان مكملي براي سيرز، بايد با آگاهي از پيچيدگي‌هاي كار صورت گيرد (:4 ج 27، ص 161).

مآخذ:

1) Gates,Barbara."Sears, Minnie Earl". World Ecnyclopedia of Library and Information Services. P.755; 2) H. W. Wilson Company. Sears List of Subject Headings. 18th.ed, 2004. [On-line]. Available: http://www. hwilson. com/print/ searslst. 18th.cfm. [14Feb.2004]; 3) Sears, Minnie Earl. Sears List of Subject Headings. 13th.ed. Edited by Carmen Rovira and Carolin M. Reyers. New York: H.W. Wilson, 1968; 4) Sinkankas. George M."The Sears List of Subject Headings". Encyclopedia of Library and Information Science. Vol.27, PP.160-179.

بابك پرتو؛ سيمين قطبي

                تلخيص داكا

 

 



.[1] Sears list of Subject Headings

.[2] Thackeray Dictionary

.[3] Children's Catalog

.[4] ALA Standard Catalog for High School Libraries

.[5] ALA Standard Catalog for Public Libraries

.[6] Essay and General Literature Index

.[7] List of Subject Fleadings for Small Public Libraries

.[8] Abridged Dewey Decimal Classification and Relative Index

 

 

 

 

بازگشت به فهرست مقالات س