Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی
    آ         الف       ب       پ       ت       ث       ج       چ       ح       خ       د       ذ       ر       ز       ژ       س       ش       ص       ض       ط       ظ       ع       غ       ف       ق       ک       گ       ل       م       ن       و       ه       ی    

بازگشت به فهرست مقالات م

 

ميانمار، كتابخانه‌هاي. جمهوري ميانمار (برمه) در جنوب‌شرقي آسيا قرار دارد. اين كشور از شرق با چين، لائوس، و تايلند؛ و از غرب با خليج بنگال، بنگلادش، و هندوستان هم‌مرز است. ميانمار تا اواخر دهه 1980 به برمه معروف بود. جمعيت آن (طبق آمار سال 2005) بالغ بر 42909464 نفر و مساحت آن 676578 كيلومترمربع است.

تاريخچه. تاريخ كتابخانه‌هاي ميانمار با مصادره خشونت‌آميز متون بودايي از شهر تاتُن به‌دستور شاه آنا وارهتا[1]  در اواخر قرن 11 شروع مي‌شود. اين اقدام موجب تأسيس پاگان[2]  شد كه چندين قرن مركز آيين بودا بود و كتابخانه‌هاي صومعه‌اي متعددي در آنجا داير شده بود. مجموعه خطي كتاب‌هاي مقدس روي برگ‌هاي نخل در پيتاكه تاييك[3]  نگهداري مي‌شد.

بنابه تخمين يك انگليسي، كتابخانه سلطنتي در آماراپورا[4]در 1795 بزرگ‌ترين كتابخانه سلطنتي بين دانوب و چين بود. در 1857، كتابخانه‌اي با 729 لوح سنگي با ابعاد 150 در 90 سانتيمتر در ماندالاي بنا شد كه با دوام‌ترين كتابخانه جهان ناميده مي‌شود.

كتابخانه ملي. پيش‌تر دو كتابخانه ملي در ميانمار وجود داشت يكي در رانگون پايتخت اين كشور و ديگري در ماندالاي. اما در حال حاضر فقط كتابخانه ملي رانگون با نام كتابخانه ملي ميانمار و با مجموعه‌اي 158000 جلدي فعاليت دارد. اين كتابخانه نمايه مؤلف و عنوان مقالات نشريات ادواري مهم برمه‌اي را بلافاصله پس از انتشار تهيه مي‌كند. قوت مجموعه عمدتآ در منابع دست اول برمه مستعمراتي است. دسترسي آزاد به اين مجموعه مجاز نيست، اما تالارهاي مطالعه وسيع در اختيار مراجعان قرار دارد. كتابخانه ملي ميانمار، كتابخانه‌اي واسپاري است. شمار عناوين دريافتي افزون بر چند هزار عنوان در سال است و ميزان انتشارات ميانمار را نشان مي‌دهد. ميانمار همچنين داراي آرشيوهاي ملي است كه هر يك دوره كامل >برمه گازت<[5]  را نيز دارند.

كتابخانه‌هاي دانشگاهي. مهم‌ترين كتابخانه‌هاي دانشگاهي كشور عبارتند از: كتابخانه‌هاي دانشگاه رانگون، دانشگاه ماندالاي، و كالج مولمين. كتابخانه مركزي دانشگاه‌ها در رانگون مسئول جمع‌آوري متون و منابع خارجي به‌جز آثار پزشكي است. منابع پزشكي را بخش كتابخانه پژوهش‌هاي پزشكي كتابخانه تهيه مي‌كند. كتابخانه مركزي دانشگاه‌ها، مجموعه‌اي بالغ بر 250000 جلد دارد. كتابخانه‌هاي سه مؤسسه پزشكي (در رانگون و ماندالاي) حدود 45000 جلد را در خود جاي داده‌اند. اين كتابخانه‌ها كاوش منابع، تهيه فهرستگان‌هاي مشترك از مجموعه‌هاي دانشگاه‌هاي مختلف، و تهيه و انتشار كتابشناسي‌هاي مختلف را انجام مي‌دهند. يك فعاليت قابل ذكر آنها در مؤسسه فناوري رانگون، برنامه آشنايي با كتابخانه (حدود 35000 جلد) است. در اين دانشگاه آموزش استفاده از كتابخانه در برنامه آموزشي منظور شده است. كتابخانه مؤسسه تحقيقات مركزي[6] ، كتابخانه پژوهشي عمده‌اي است كه تهيه >فهرستگان نشريات علمي ادواري<[7]را براي بيست كتابخانه به انجام رسانده است. اين كتابخانه با بخش امانت كتابخانه بريتانيا برنامه مبادله دارد. كتابخانه‌هاي دانشگاهي ميانمار غيرمتمركز هستند و شامل كتابخانه‌هاي مؤسسات و بخش‌ها مي‌شوند؛ مانند كتابخانه مؤسسه علوم دامپزشكي، كتابخانه دانشگاه علوم و هنر در ماندالاي با 103000 جلد كتاب، كتابخانه مؤسسه اقتصاد، و كتابخانه مؤسسه آموزش و پرورش دو كتابخانه اخير در رانگون واقع هستند و مجموعه هر يك بالغ بر 35000 جلدمي‌شود. كتابخانه‌هاي دانشكده‌اي در باسين، ماگوه[8] ، و مولمين كوچك‌ترند.

كتابخانه‌هاي عمومي. سه يا چهار كتابخانه مهم ايالتي خدمات كتابخانه‌اي را براي عموم مردم برعهده دارند. شايد برجسته‌ترين كتابخانه عمومي، كتابخانه مؤسسه سارپاي بيكمن[9]  (خانه آثار مدون) واقع در رانگون باشد كه مؤسسه‌اي انتشاراتي دارد و تالارهاي مطالعه بسياري را در دهكده‌هاي برمه‌اي‌نشين اداره مي‌كند. اين كتابخانه در حدود 74000 جلد كتاب دارد. از آن ميان 17670 جلد به‌زبان انگليسي است. بخش عمده فعاليت‌هاي امانت بين كتابخانه‌اي ميانمار را اين كتابخانه انجام مي‌دهد.

كتابخانه‌هاي تخصصي. اين نوع كتابخانه‌ها در صنايع و مؤسسات گوناگون متعلق به وزارتخانه‌ها قرار دارند. كتابخانه پژوهشي مطالعات بودايي[10] ، كتابخانه تخصصي معتبري است كه مجموعه آن در جهان شناخته شده است.

كتابخانه‌هاي ميانمار از همكاري شايسته و حمايت مناسب دولت برخوردارند، اما همچنان با مسئله همگاني كمبود اعتبارات مواجه هستند.

 

 

مآخذ:

1) Miller, G. "Notes on Libraries in Burma". International Library Review (July 1978); 2) Nunn, G. Raymond. "Libraries in Burma". International Library Review (Oct. 1975).             

   تين سو[11]  (WELIS)

                ترجمه منصوره ستاري

 

 

 

 

 

[1]. Ana Wrahta

[2]. Pagan

[3]. Pitaka Taik

[4]

[5]. Burma Gazetlte

[6]. Library of the Central Research Institute

[7]

[8]. Magwe

[9]. Sarpay Beikman Institute Library

[10]. Research Library of Buddhistic Studies

[11]. Thein Swe

 

 

بازگشت به فهرست مقالات م