Skip Ribbon Commands
Skip to main content
سایت دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی
    آ         الف       ب       پ       ت       ث       ج       چ       ح       خ       د       ذ       ر       ز       ژ       س       ش       ص       ض       ط       ظ       ع       غ       ف       ق       ک       گ       ل       م       ن       و       ه       ی    

بازگشت به فهرست مقالات ك

 

كاستاريكا، كتابخانه‌هاي. اين جمهوري در امريكاي مركزي واقع شده است و به‌شكل باريكه‌اي ميان امريكاي شمالي و امريكاي جنوبي قرار دارد. شرق آن اقيانوس آرام و غرب آن درياي كارائيب است. از شمال با نيكاراگوئه و از جنوب شرقي با پاناما هم‌مرز است. جمعيت آن (طبق آمار سال 2005) 4016173 نفر و مساحت آن 51100 كيلومترمربع است. زبان رسمي آن اسپانيولي است.

تاريخچه. سرخپوستان كاستاريكا تا پيش از غلبه اروپايي‌ها با استفاده از جوهرهاي قرمز و مشكي كه از سبزيجات مي‌گرفتند، به شيوه تصويرنگاري (هيروگليف) بر روي پوست جانوران مي‌نوشتند. بعد از غلبه اسپانيايي‌ها در 1563، آنها كه جان به‌در بردند تحت نفوذ شديد اروپايي‌ها شيوه‌اي جديد پيش گرفتند. كاستاريكا در 1821 استقلال يافت و از 1848 به‌صورت جمهوري درآمد. كاستاريكا را به‌خاطر دوام دموكراسي ستايش مي‌كنند.

كتابخانه ملي. كتابخانه ملي سن‌خوزه در 1887، پس از بسته شدن دانشگاه سن‌توماس در پايتخت تأسيس شد. بعد از تصويب قانوني در 1910، كتابخانه ملي مسئول تهيه كتابشناسي ملي شد و ناشران موظف به واسپاري انتشارات خود به‌آن شدند. از 1980 كتابخانه ملي به‌عنوان مركز نظام كتابخانه‌اي، طرح ملي فهرستنويسي و طبقه‌بندي مركزي را ارائه داد. دسترسي به منابع از طريق همكاري بين كتابخانه‌هاي مختلف و نيز امانت براي استفاده در خانه صورت مي‌گيرد. كتابخانه ملي حافظ حقوق مؤلفان و نويسندگان است و با مركز شماره استاندارد بين‌المللي كتاب نيز همكاري دارد. اين كتابخانه >فهرست روزنامه‌ها و هفته‌نامه‌ها<[1] و >فهرست تحليلي ملي پيايندها<[2] را براي كشور منتشر مي‌كند. مجموعه كتابخانه ملي در 2003 دربرگيرنده 255000 جلد كتاب بوده است.

كتابخانه‌هاي دانشگاهي. كاستاريكا داراي چهار دانشگاه ايالتي است. در 1983 كميسيون رؤساي كتابخانه‌هماي دانشگاهي تشكيل شد و از اين پس تماس و ارتباط بين آنان برقرار مانده است. كميسيون به معقول كردن استفاده از منابع موجود، به‌ويژه در تهيه و سفارش منابع كتابشناختي توجه دارد. در اين كتابخانه‌ها، طرح و برنامه‌هاي خودكارسازي نيز گسترش يافته است.

كتابخانه‌هاي عمومي. در اواخر دهه 1980 متجاوز از هشتاد كتابخانه عمومي در كاستاريكا وجود داشت. پيش از آن فقط هجده كتابخانه موجود بود. كتابخانه‌هاي عمومي به‌تازگي در كانتون‌ها و بخش‌ها تأسيس شده‌اند و رشد مجموعه آنها منوط به كوشش جامعه و كمك نظام ملي است. در 1993، قانون جديد تأمين بودجه كتابخانه‌ها منجر به ساخت پانزده كتابخانه عمومي شد. كوشش‌هايي نيز براي استخدام نيروي انساني‌مناسب انجام شد. منابع و مواد كتابخانه‌هاي عمومي براي استفاده داخل كتابخانه و نيز امانت بين كتابخانه‌هاست. از دو واحد سيار نيز براي استفاده ساكنان مناطق دورافتاده استفاده مي‌شود.

كتابخانه‌هاي آموزشگاهي. به‌موجب طرح توسعه نظام كتابخانه‌هاي آموزشگاهي در 1975، برنامه‌هايي براي اين نوع كتابخانه‌ها آغاز و اداره‌اي در وزارت آموزش و پرورش براي آن تأسيس شد. ابتدا بر خدمات فني از طريق ايجاد يك مركز آماده‌سازي تأكيد مي‌كرد. توجه اين اداره به ارتقاي شايستگي‌هاي كاركنان كتابخانه، منجر به برگزاري دوره‌هايي در معاونت ملي كتابخانه‌هاي آموزشگاهي شد كه با همكاري كتابخانه‌هاي دانشگاهي دولتي صورت مي‌گرفت.

كاستاريكا در 1978، طرح آزمايشي كتابخانه‌هاي آموزشگاهي را با نظارت طرح چند مليتي كتابخانه‌هاي آموزشگاهي با نام اُ.اي.اِي.مپ[3]  آغاز كرده است. اين تجربه منجر  به تهيه اطلاعاتي براي كتابخانه‌هاي امريكاي لاتين در مورد چگونگي ساماندهي كتابخانه‌هاي آموزشگاهي شد. هدف آن تغيير كتابخانه‌ها به مراكز اطلاعات بود، به‌گونه‌اي كه استفاده از كتابخانه آموزشگاهي به‌خوبي در برنامه‌هاي درسي قرار گيرد.

كتابخانه‌هاي تخصصي. در 1970، فقط 5 كتابخانه بيمارستاني در كاستاريكا وجود داشت. اين كتابخانه‌ها در همين سال با يكديگر ادغام شدند و نام "كتابخانه ملي علوم بهداشتي" بر آن نهاده شد. در دهه 1980 بسياري از كتابخانه‌هاي تخصصي نيز براي ارائه خدمات تخصصي با هم ادغام شدند. برخي از آنها عبارتند از: كتابخانه‌هاي مجالس قانون‌گذاري، مركز اسناد مؤسسه امريكاي لاتين وابسته به سازمان ملل متحد براي جلوگيري از جرم، كتابخانه بانك مركزي، و مركز اسناد شوراي ملي سرمايه‌گذاري. لازم به ذكر است كه بعضي از اين كتابخانه‌ها خودكار شده‌اند.

كتابخانه‌هاي كودكان. در 1971 شهرداري شهر سن‌خوزه، كتابخانه كارمن لايرا[4]  را براي كودكان تأسيس كرد. در اين كتابخانه علاوه بر استفاده كودكان از منابع داخل كتابخانه و امانت كتاب به آنها، برنامه‌هاي ديگري مانند قصه‌گويي، نمايش فيلم، و نمايش‌هاي عروسكي نيز ارائه مي‌شود. كتابداران كاستاريكا با نظارت سازمان كتابخانه‌هاي كودكان به كتابداران امريكاي لاتين كمك مي‌كنند.

حرفه كتابداري. دانشكده كتابداري كاستاريكا كه در 1971 تأسيس شد، نهاد فراگيرنده همه كتابداران است. نقش اين دانشكده ارتقاي كيفيت حرفه‌اي اعضا، از راه برپايي دوره‌هاي آموزشي، سمينارها، و برنامه‌هاي مختلف، و نيز پشتيباني از منافع حرفه‌اي كتابداران و نمايندگي آنهاست.

            پولينا  ريتانا[5]  (WELIS)

                ترجمه فرشته سپهر

 

 

[1]. Index of Newspapers and Weeklies

[2]. National Analytic Index of Periodicals

[3]. OEA-MEP (Organización de Estados Americanos -Ministerio de Educacion Pública) 

[4]. Carmen Lyra Library

[5]. Paulina Retana

 

 

 

بازگشت به فهرست مقالات ك